Category: Διάφορα

ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ-ΣΟΚ! ΔΕΙΤΕ ΠΟΣΑ ΔΙΣ ΚΡΥΒΕΙ Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΗ: Θα μπορούσαν να μας ξελασπώσουν 10 φορές από τα Μνημόνια!

Ασύλληπτης αξίας είναι ο θησαυρός που κρύβει η Eλληνική γη.

Σύμφωνα με πρόσφατες μελέτες η ακαθάριστη αξία του ελληνικού ορυκτού πλούτου, εκτιμάται σε 2,4 τρισεκατομμύρια ευρώ εκτιμάται, όπως ανέφερε, ο καθηγητής του Τμήματος Γεωλογίας του ΑΠΘ, Ανέστης Φιλιππίδης.

Ο καθηγητής, είχε μιλήσει και σε έντυπο,στην ημερίδα έκανε μία συνοπτική αποτίμηση των ορυκτών πόρων της Ελλάδας, σχετικά με τα αποθέματα και την αξία τους.

«Από το σύνολο του ορυκτού πλούτου, εμείς δυστυχώς εκμεταλλευόμαστε μόλις το 0,15%. Έχουμε γύρω στα 24 πολύ σημαντικά βιομηχανικά ορυκτά που είναι καταπληκτικός αριθμός αν σκεφτούμε την έκταση της Ελλάδας», δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ.Φιλιπίδης, τονίζοντας την ανάγκη να δοθεί σημασία στον ορυκτό πλούτο, «διότι πέρα από το οικονομικό σκέλος, είναι και μια πολιτική, γεωπολιτική δύναμη, αφού αρκετοί πόλεμοι έχουν γίνει και αρκετά σύνορα δεν έχουν κλείσει μεταξύ κρατών μελών γιατί δεν μπόρεσαν να συμφωνήσουν για μία μικρή λωρίδα εδάφους, η οποία είχε σοβαρό ορυκτό πλούτο».

Ένα από τα μεγαλύτερα, στον ευρωπαϊκό χώρο, κοιτάσματα χρυσού και άλλων ορυκτών υλών βρίσκεται στη ΒΑ Χαλκιδική όπου υπολογίζεται ότι υπάρχουν «θαμμένοι», περίπου 160 τόνοι χρυσού, 2.000 τόνοι αργύρου, σχεδόν 1,5 εκατομμύριο τόνοι μολύβδου και ψευδαργύρου και πάνω από 1 εκατομμύριο τόνοι χαλκού.

Τη διαπίστωση έκανε, μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο πρόεδρος του Τμήματος Γεωλογίας του ΑΠΘ, καθηγητής Μιχάλης Βαβελίδης στο περιθώριο ημερίδας που διοργανώθηκε σήμερα, με θέμα «Αναζήτηση και εκμετάλλευση ορυκτών πρώτων υλών από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα», από το Τμήμα Γεωλογίας του ΑΠΘ και το Aristotle University of Thessaloniki Student Chapter της Society of Economic Geologists.

«Στο Στρατώνι, τις Σκουριές και την Ολυμπιάδα, βρίσκονται από τα μεγαλύτερα κοιτάσματα στον ευρωπαϊκό χώρο. Βέβαια, η εξόρυξη γενικότερα είναι εξαιρετικά δαπανηρή διαδικασία- υπολογίζεται ότι από τον εντοπισμό μέχρι την εξόρυξη ενός κοιτάσματος, στοιχίζει 400 εκατομμύρια δολάρια- και θα πρέπει οπωσδήποτε να δοθεί μεγάλη προσοχή στην προστασία του περιβάλλοντος, με την τήρηση της νομοθεσίας», ανέφερε ο κ.Βαβελίδης προσθέτοντας ότι, ο χρυσός της Χαλκιδικής χρησιμοποιήθηκε από την προϊστορική εποχή, ενώ από την περιοχή προέρχονται ο χρυσός και ο άργυρος που βρίσκονται στην φαρέτρα του Φιλίππου του Β” και στην ασπίδα του.

February 5, 2024
Το αναγκαστικό εσωτερικό δάνειο της Ελλάδας του 1922

Στις αρχές του 1922 οι οικονομικοί πόροι της Ελλάδας είχαν εξαντληθεί από τον πόλεμο. Η χρηματοδότηση της Μικρασιατικής Εκστρατείας βρισκόταν σε κίνδυνο. Ήταν η περίοδος που οι Τούρκοι υπό τον Κεμάλ Ατατούρκ άρχισαν να έχουν το πάνω χέρι στις στρατιωτικές επιχειρήσεις.
Η περιοδεία του πρωθυπουργού Δημητρίου Γούναρη (1867-1922) και του Υπουργού Εξωτερικών Γεωργίου Μπαλτατζή (1868-1922) στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες για τη σύναψη δανείου δεν καρποφόρησε. Σε μία ύστατη προσπάθεια, στις 11 Φεβρουαρίου 1922 ο Γούναρης συμφώνησε με ομάδα άγγλων κεφαλαιούχων για δάνειο ύψους 15.000.000 δραχμών, που όμως δεν εκταμιεύτηκε ποτέ.
Μετά την επιστροφή του στην Αθήνα, στις 21 Φεβρουαρίου, ο Γούναρης έσπευσε να ενημερώσει τους στενούς συνεργάτες του σχετικά με την αποτυχία του ταξιδιού του στην Ευρώπη. Τους τόνισε ότι η χώρα χρειαζόταν επειγόντως πόρους, που δεν μπορούσαν να προέλθουν από τη χρονοβόρο διαδικασία της αύξησης της φορολογίας ή των δασμών.
Μόλις ολοκληρώθηκε η ενημέρωση, έμεινε μόνος στο πρωθυπουργικό γραφείο με τον Υπουργό Οικονομικών και Επισιτισμού Πέτρο Πρωτοπαπαδάκη (1860-1922). Σύμφωνα με τον βιογράφο του, Αλέξανδρο Οικονόμου, ο Πρωτοπαπαδάκης σηκώθηκε από τη θέση του και απευθυνόμενος στον Γούναρη του είπε:
«Δημητράκη, τα ηύρα τα λεπτά». Ο Γούναρης έμεινεν εμβρόντητος και τον εκοίταζε με ολάνοιχτα μάτια, χωρίς να αρθρώνη λέξιν. Ο Πρωτοπαπαδάκης, αντί άλλης εξηγήσεως, έβγαλε από το πορτοφόλι του εν εκατοντάδραχμον χαρτονόμισμα, το έκοψε εις δύο και επέδειξε τα τεμάχια κρατών αυτά προ των εκστατικών οφθαλμών του φίλου του.
Ο Γούναρης δεν εκαταλάβαινε τι συμβαίνει. – Ενόμισα πως τρελλάθηκε, έλεγε κατόπιν. Αφού, λοιπόν, ο Πρωτοπαπαδάκης απήλαυσε το θέαμα, το οποίο παρείχε ο φίλος του, αποφάσισε να του εξηγήση το σχέδιόν του. Πλήρης θαυμασμού ο Γούναρης δια την ευφυά και απλουστάτην επινόησιν προσεπάθησεν εν τούτοις να εύρη κάθε πιθανήν αντίρρησιν διά την ορθότητα της εφαρμογής της.
Και ηύρε, ως έλεγε, πολλάς, αλλ’ ουδεμία ηδύνατο να σταθή προ των επιχειρημάτων του Πρωτοπαπαδάκη. Απεδέχθη λοιπόν πλήρως το σχέδιόν του. Αμφότεροι ετήρησαν απόλυτον εχεμύθεια…».
Επρόκειτο για ένα είδος εσωτερικού αναγκαστικού δανεισμού, με το πρωτότυπο μέτρο της διχοτόμησης του νομίσματος, της δραχμής εν προκειμένω.
Ένα μήνα αργότερα, στις 21 Μαρτίου 1922, ο Πέτρος Πρωτοπαπαδάκης, μιλώντας από το βήμα της Βουλής για τον προϋπολογισμό του 1921-1922, αποκάλυψε το σχέδιό του για τη σύναψη αναγκαστικού εσωτερικού δανείου, επαναλαμβάνοντας την παράσταση που είχε δώσει ένα μήνα νωρίτερα ενώπιον του πρωθυπουργού Δημητρίου Γούναρη. Έβγαλε από την τσέπη του ένα χαρτονόμισμα και το επέδειξε στη Βουλή λέγοντας: «Ιδού κύριοι, έν εκατοντάδραχμον. Προς τα δεξιά είναι η εικών του Γεωργίου Σταύρου, προς τα αριστερά το Βασιλικόν Στέμμα.
Ευθύς ως το νομοσχέδιον ψηφισθή θα διχοτομήσω το εκατοντάδραχμον (ο κύριος υπουργός βγάζει από το χαρτοφυλάκιόν του μίαν ψαλλίδα γραφείου και προ της εκθάμβου Βουλής κόπτει εις δύο το εις χείρας του χαρτονόμισμα). Και το τεμάχιον το φέρον την εικόνα του Γ. Σταύρου θα εξακολουθήση κυκλοφορούν ως νόμισμα 50 δραχμών, το δε έτερο ήμισυ-αφού το στέμμα-θα αποτελή ομολογίαν 50 δραχμών». Η έκπληκτη Βουλή δέχθηκε την αγόρευση Πρωτοπαπαδάκη με «διαμαρτυρίας, γέλωτας και ραγδαία χειροκροτήματα», όπως αναφέρονται στα Πρακτικά της σώματος.
Το μέτρο της διχοτόμησης του χαρτονομίσματος προκάλεσε ζωηρή συζήτηση, τόσο εντός, όσο και εκτός του κοινοβουλίου. Υποστηρίχθηκε ότι εκλόνιζε την εμπιστοσύνη στο νόμισμα, ενώ σύμφωνα με τον «Ριζοσπάστη» έπληττε τα λαϊκά στρώματα του πληθυσμού. Ο πρωθυπουργός Δημήτριος Γούναρης παραδέχθηκε ότι το μέτρο παρουσίαζε πολλές αδυναμίες, αλλά ήταν το πιο ενδεδειγμένο για τις κρίσιμες στιγμές που περνούσε η χώρα, αφού εξωτερικό δάνειο δεν είχε εξασφαλισθεί και εσωτερικό δάνειο δεν μπορούσε να επιδιωχθεί με κλονισμένη την αξία του νομίσματος. Η φιλελεύθερη αντιπολίτευση ετάχθη κατά του νομοσχεδίου, αν και ο έμπειρος περί τα οικονομικά Εμμανουήλ Τσουδερός παραδέχθηκε τη «σοβαρότητα και το πολύπλοκο του θέματος».
Οι εφημερίδες, κυρίως της συμπολίτευσης, τήρησαν αμήχανη στάση και η κυβέρνηση αναγκάστηκε να τις δωροδοκήσει για να υποστηρίξουν το αναγκαστικό δάνειο, όπως αναφέρει στο Ημερολόγιό του ο Ιωάννης Μεταξάς (Πέμπτη 24 Μαρτίου): «Αι εφημερίδες επληρώθησαν αδρότατα εκατό χιλιάδες εκάστη, αι βενιζελικαί, αφού εφάνησαν δεχόμεναι κατ’ αρχάς, ηρνήθησαν έπειτα. Το μέτρο της διχοτόμησης του νομίσματος χαρακτηρίστηκε «ηρωική δημοσιονομία» από τον διάσημο οικονομολόγο και κοινωνιολόγο Βιλφρέντο Παρέτο, ενώ επαινέθηκε από τον βρετανό πρωθυπουργό Ντέιβιντ Λόιντ Τζορτζ.
Το νομοσχέδιο ψηφίσθηκε στις 25 Μαρτίου 1922 με ψήφους 151 έναντι 148 και η διχοτόμηση του νομίσματος έγινε νόμος του κράτους με αριθμό 2749. Από το αναγκαστικό δάνειο εξαιρέθηκαν οι ξένοι υπήκοοι και οι ξένες εταιρείες.
Σύμφωνα με το νόμο, το μέτρο της διχοτόμησης του νομίσματος θα λειτουργούσε ως εξής: Οι κάτοχοι των χαρτονομισμάτων θα κρατούσαν το αριστερό κομμάτι (που ονομαζόταν στην καθομιλουμένη «Σταύρος», επειδή είχε χαραγμένο πάνω του το κεφάλι του Γεωργίου Σταύρου), το οποίο θα είχε την αξία των 50 δραχμών, και το δεξιό κομμάτι (που ονομαζόταν αντιστοίχως «στέμμα») θα επιστρεφόταν στην Εθνική Τράπεζα, η οποία θα έδινε μιαν απόδειξη (αργότερα θα τυπώνονταν κανονικοί τίτλοι που θα αντικαθιστούσαν την απόδειξη) για τη συμμετοχή τους στο αναγκαστικό δάνειο.
Το επιτόκιο των ομολογιών ήταν αρκετά υψηλό, στο 7% (έναντι 4% των καταθέσεων ταμιευτηρίου), και αργότερα κατέβηκε στο 6,5%, ώστε τα χρήματα που θα εξοικονομούνταν, να μοιραστούν μέσω κληρώσεως, εν είδει λαχείου. Την εποχή εκείνη δεν υπήρχαν τυχερά παιχνίδια κι έτσι η κλήρωση αυτή είχε θετική απήχηση στα λαϊκά στρώματα του πληθυσμού.
Το αναγκαστικό δάνειο του Πρωτοπαπαδάκη απέφερε στο Δημόσιο το σημαντικό ποσό των 1.550.000.000 δραχμών. Βοήθησε να αντιμετωπισθούν οι άμεσες ανάγκες έως το φθινόπωρο του 1922, αλλά δεν έλυσε το οικονομικό πρόβλημα της χώρας. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και την άφιξη των προσφύγων, ο εξωτερικός δανεισμός της χώρας έγινε επιτακτικός.

February 5, 2024
Γιατί «Κρύβουν» τους Χάρτες του Τούρκου Ναύαρχου Πίρι Ρέις που Μιλούν για την Ελλάδα;

Η Ελληνικότητα των Νησιών του Ανατολικού Αιγαίου
μέσα από το «BAHRIYE»
του Οθωμανού Ναυάρχου Πιρί Ρείς

γράφει ο κ. Σάββας Γκαλιμαρίδης

Ο Πιρί Ρείς θεωρείται σήμερα ένας από τους μεγαλύτερους Οθωμανούς Ναυάρχους του 16ου αιώνα, με πλούσιο έργο στον τομέα της χαρτογράφησης.
Γεννημένος στην Καλλίπολη περί το 1465, μεγάλωσε στις ακτές του Μαρμαρά και υπήρξε ανιψιός του διαβόητου πειρατή Κεμάλ Ρείς.
Οι ανάγκες του Οθωμανικού στόλου στις αρχές του 16ου αιώνα για έμπειρους ναυτικούς στους συνεχείς πολέμους με τη χριστιανική Δύση και κυρίως με τη Βενετία, οδήγησε το σουλτάνο Βαγιατζίτ Β΄ στο να προσλάβει πειρατές όπως τον Κεμάλ Ρείς και τον ανιψιό του Πιρί, αποδίδοντάς τους μάλιστα, υψηλές απολαβές και το βαθμό του Ναυάρχου.
Η κλίση του Πιρί Ρείς στην χαρτογράφηση δεν άργησε να φανεί. Ήδη από το 1502 ξεκίνησε το έργο του, μελετώντας δυτικούς χάρτες (όπως οι ιταλικοί πορτολάνοι της Μεσογείου) και πολύ περισσότερο τους βυζαντινούς θαλάσσιους χάρτες, που είχαν διασωθεί πρίν λίγα χρόνια, όταν η Κωνσταντινούπολη έπεφτε στα χέρια των Οθωμανών.
Αναμφίβολα, το μεγαλύτερο έργο του είναι το περίφημο BAHRIYE (Βιβλίο Ναυσιπλοΐας) που χρονολογείται το 1526 και αποτελείται από ακριβείς και λεπτομερείς γεωμετρικές απεικονίσεις των ακτογραμμών και των νησιών της Μεσογείου και του Αιγαίου πελάγους.
Το συγκεκριμένο βιβλίο πέρα από ναυτικό βοήθημα, παρουσιάζει ιδιαίτερο ιστορικό ενδιαφέρον, καθώς παραθέτει πολλές λεπτομέρειες για τους πληθυσμό, την οικονομία, τα τοπωνύμια και τον πολιτισμό των περιοχών που είχαν χαρτογραφηθεί.

Η νήσος Χίος και τα μικρασιατικά παράλια.
Χάρτης του 1526, Πιρί Ρείς.
Για την νήσο Ίμβρο (imroz στο βιβλίο του), αναφέρει ότι τα παλαιά χρόνια οι φρουρές της, ειδοποιούσαν με σήματα καπνού και φωτιές τις μικρασιατικές ακτές για επικείμενη εισβολή, καθώς και για το μέγεθος του εχθρικού στόλου. Κατόπιν, φρούρια των παραλίων έκαναν αντίστοιχα σήματα που λαμβάνονταν τελικά από την Κων/πολη. Μ’ αυτό τον τρόπο, μέσα σε μία ώρα η κεντρική διοίκηση της Πόλης, γνώριζε τις σχετικές λεπτομέρειες. Η όλη διαδικασία που περιγράφει από μαρτυρίες ο Πιρί Ρείς, δεν είναι άλλη από τις περίφημες φρυκτωρίες, που συνιστούσαν το δίκτυο επικοινωνιών του Βυζαντίου με οπτικά σήματα, ήδη από την εποχή του αυτοκράτορα Λέοντα ΣΤ’ του Σοφού.
Για τη Σαμοθράκη (semedirek), μας δίνει την πληροφορία ότι ήταν νησί μοναχών που ζούσαν σε ερημικές τοποθεσίες και πώς το νησί, ο κόσμος το ονόμαζε «τόπο των Αγίων», λαθεμένα όμως για τον ίδιο, χωρίς να επεξηγεί περισσότερο. Ακόμα πιο σημαντική, είναι η μαρτυρία ότι από εκεί προέρχονταν οι μοναχοί της Αγίας Σοφίας, του σημαντικότερου ίσως ναού και συμβόλου της ανατολικής ορθόδοξης εκκλησίας. Επισημαίνει ότι μία από τις ερειπωμένες περιοχές που ζούσαν οι μοναχοί, ονομαζόταν Paliopoulo (πιθανότατα Παλαιόπολις). Γενικά, παρουσιάζει τη Σαμοθράκη ως ένα αξιόλογο μοναστικό κέντρο.
Η Θάσος ονομάζεται Τas Oz, η Λήμνος Limli, ο Μούδρος Μondoros κ.λ.π. Οι περιγραφές για τη ζωή των μοναχών στο Άγιο Όρος είναι επίσης, εκτενείς και κατατοπιστικές. Κάνει λόγο για 360 μοναστήρια άνω των χιλίων ετών, από τα οποία την εποχή που γράφει, μόνο 60 ήταν σε καλή κατάσταση. Οι μοναχοί, αναφέρει ότι είχαν θαλάσσια σύνδεση με βακούφια της Λήμνου απ’ όπου προμηθεύονταν τρόφιμα. Υπήρχαν καλλιέργειες, αμπελώνες, ενώ είχαν αναπτύξει προηγμένες μεθόδους για το άλεσμα των σιτηρών και την παραγωγή του άρτου. Σημαντικές λεπτομέρειες παρατίθενται στο βιβλίο του, τόσο για την καθημερινότητα στις Μονές όσο και για το άβατο της Αθωνικής χερσονήσου.

Η νήσος Λέσβος (midillu) όπως απεικονίστηκε στο Bahriye.
Ο Οθωμανός χαρτογράφος δεν συγκινείται μόνο από το φυσικό κάλος της Λέσβου, γνωστή τότε με το όνομα της πρωτεύουσας του νησιού Μυτιλήνης (Midillu), αλλά και με την μακρά ιστορία της. Μνημονεύει την περίοδο της ηγεμονίας της γενουάτικης οικογένειας των Γατελούζων (1355-1462), ως μία περίοδο που οδήγησε σε εξύψωση του νησιού με άνθιση του εμπορίου και γενικότερα της ζωής και του πληθυσμού του.
Για την πόλη της Μυτιλήνης, δίνονται στοιχεία για τον αριθμό των πλοίων που μπορούν να ελλιμενιστούν (300 πλοία σύμφωνα με τους υπολογισμούς του) και επισημαίνει ότι κατοικείται από απίστους. Λόγος γίνεται για την Ερεσό (Herse) και την Καλλονή (Qalania), τις εκκλησίες του νησιού και τα πολλά οχυρωματικά έργα. Αντίστοιχα, μεγάλος αριθμός πληροφοριών δίνεται για το νησί της Χίου και της Σάμου.
Αναφορές για τη διοίκηση, την λατινική κατοχή, την βυζαντινή περίοδο, το εμπόριο, τα προϊόντα και την πολύτιμη μαστίχα, συμπληρώνουν τις τοπογραφικές περιγραφές των νησιών αυτών. Το άφθονο πόσιμο νερό της Σάμου, τα πλούσια δάση και τα αρχαιολογικά ευρήματα, δίνουν με σαφήνεια τη στρατηγική σημασία που είχε η Σάμος στο Αιγαίο, καθώς το νερό ήταν απαραίτητο για τις εκστρατείες του σουλτανικού στόλου, η δε ξυλεία αναγκαία για τη ναυπήγηση σκαφών.
Η νήσος Σάμος του Πιρί Ρείς.
Η Ρόδος και τα Δωδεκάνησα, παρόλο που την εποχή που γράφτηκε το BAHRIYE δεν είχαν ακόμη κατακτηθεί από τους Οθωμανούς, ωστόσο παρουσιάζονται με αρκετές εδαφικές λεπτομέρειες. Τα χαρακτηρίζει ως νησιά «απίστων» που κουρσεύουν τα μικρασιατικά παράλια, εννοώντας τους Ιωαννίτες Ιππότες.
Στο σημείο αυτό ο Πιρί Ρείς, προσεγγίζει τις περιγραφές της ακτογραμμής και τη γεωγραφία της Ρόδου, από την οπτική του εισβολέα. Επισημαίνει λιμάνια και περιοχές, απ’ όπου τα κάστρα του νησιού θα μπορούσαν να κυριευθούν με τον ευνοϊκότερο για τους Οθωμανούς τρόπο. Ενδεικτικό άλλωστε των βλέψεων του σουλτάνου για πλήρη κατάληψη του Αιγαίου. Το ύφος που χρησιμοποιεί είναι καθαρά στρατιωτικό και διαβάζοντας κανείς το κείμενο που αφορά τη Ρόδο, αντιλαμβάνεται περισσότερο ότι πρόκειται για οδηγίες εκστρατείας παρά για βιβλίο ναυσιπλοΐας.
Οι ιστορικοί συμφωνούν στο γεγονός ότι ο Οθωμανός χαρτογράφος ήταν τελειομανής και ιδιαίτερα σχολαστικός με το έργο του, κατά καιρούς έχουν διατυπωθεί θεωρίες ότι κατάγεται από χριστιανική, πιθανόν ελληνική οικογένεια, χωρίς όμως να είναι επιβεβαιωμένο. Πάντως, οι ακριβείς υπολογισμοί χερσαίων διαστάσεων, η ορθή εκτίμηση αποστάσεων και τα εθνολογικά στοιχεία που αναφέρει στο βιβλίο του, το καθιστούν αξιόλογη ιστορική πηγή.
Σε κάθε περίπτωση ο συγγραφέας, ίσως άθελά του, επιβεβαιώνει τον ελληνικό χαρακτήρα των νησιών του ανατολικού Αιγαίου και προβάλει την οθωμανική κυριαρχία, περισσότερο από επεκτατική ανάγκη του Ισλάμ, παρά από την συνήθη έννοια ενός δίκαιου αγώνα. Τελικά και ο ίδιος ο Πιρί Ρείς υπήρξε θύμα της λογικής αυτής, που διαμόρφωσε τον μεσαιωνικό χαρακτήρα της οθωμανικής αυτοκρατορίας και την αλαζονεία των ηγεμόνων της. Για μία και μοναδική αποτυχία του, σε ναυμαχία εναντίον των Πορτογάλων, κατηγορήθηκε για προδοσία και εκτελέστηκε δημόσια στο Κάιρο της Αιγύπτου, το 1553 σε προχωρημένη ηλικία.

Το περίφημο βιβλίο ναυσιπλοΐας του Πιρί Ρείς
«BAHRIYE» (1526)
Πηγές
Christian Gruber, The Islamic Manuscript Tradition, Indiana University Press,(Bloomington,2010)
Gianacarlo Casale, The Ottoman Age of Exploration, Oxford University Press, (London, 2010)
Pinar Emiralioglou, Geographical Knowledge and Imperial Culture In The Early Modern Ottoman Empire, Sam Huston State University, USA, (Dorchester,UK, 2014)
Piri Reis, Kitab-I-Bahriye (σε αποδόσεις στην αγγλική γλώσσα)
Svat Soucek, Piri Reis and Turkish Mapmaking after Columbus, Oxford University Press, (London and New York, 1996)

istorikathemata.com

February 5, 2024
Ομολογία της CIA: Επεμβαίνουμε στις εκλογές της Ελλάδος από το 1947 – BINTEO

Δειτε στο βιντεο στο 4:50 το λεει ΞΕΚΑΘΑΡΑ για την Ελλαδα

«Τέτοια κάναμε (ανάμειξη σε ξένες εκλογές) από την ίδρυση της CIA, το 1947» – Loch K. Johnson, New York Times, Feb 17, 2018

Γεμάτα υπερηφάνεια και αίσθημα εκπλήρωσης αποστολής, άτομα όπως ο τέως διευθυντής της CIA, James Woolsey, αισθάνονται άνετα πρώτα να δηλώνουν ότι η CIA «πιθανώς» χώνει την μύτη της στις εκλογές άλλων κρατών και κατόπιν να το παρουσιάζουν ως αγαθοεργία..

Ο διάλογος του Τζέιμς Γούλσυ με την Λώρα Ίνγκραχαμ του Φοξ Νιούς ήταν αρκετά ειλικρινής αν και ανησυχητικός, με την απόρριψη κάθε προσχήματος για τον ρόλο της αμερικανικής εξουσίας και του αυτοδίκαιου παρεμβατισμού της στις εκλογικές διαδικασίες άλλων κρατών

« Εμείς έχουμε ποτέ προσπαθήσει να παρέμβουμε σε άλλες χώρες;», ρώτησε η Ίνγκραχαμ.

« Ω!. . . πιθανώς», ήταν η γελαστή απάντηση. «Αλλά ήτανε για το καλό του συστήματος, για να μην περάσει η εξουσία στους κομμουνιστές.»

Και θέλησε να προχωρήσει σε λεπτομέρειες: «Για παράδειγμα, στην Ευρώπη, το ’47,’48, ’49, οι ΄Ελληνες, οι Ιταλοί, εμείς η CIA …»

Αλλά εκεί όρμησε και τον διέκοψε η Ίνγκραχαμ, ρωτώντας εάν οι ΗΠΑ « το ξανάκαναν έκτοτε» . «Δεν μπερδευόμαστε σε άλλων λαών τις εκλογές, Τζιμ;»

Για έναν άνθρωπο εξοικειωμένο με τις σκοτεινές τέχνες και μεθόδους μιας οργάνωσης που κάποτε διεύθυνε ήταν δύσκολο να το κρατήσει μέσα του. Και απάντησε με μακρόσυρτο, πονηρό χαμόγελο: «Χμμμ… Ουμμ… Ουμμμ…μόνο για πολύ καλό σκοπό… προς το συμφέρον της Δημοκρατίας.»

Δειτε στο βιντεο στο 4:50 το λεει ΞΕΚΑΘΑΡΑ για την Ελλαδα

February 4, 2024
Γιατί η Καλλίπολις Θράκης – Πέλλας – Απουλίας – Ιβηρίας είναι στο ίδιο γεωγραφικό πλάτος;

Αρχαία σχέση με Κρήτη, Σπάρτη, Αθήνα, Ηρακλη…

Του Γιώργου Λεκάκη

Υπάρχουν 5 πόλεις με το όνομα Καλλίπολις (κάλλος + πόλις = Ομορφη πόλη, Ομορφόπολις, Ομορφούπολις) και είναι όλες ελληνικές:

ΚΑΛΛΙΠΟΛΙΣ ΘΡΑΚΗΣ:40°24′50″N 26°40′13″Ε, ίδρυμα αρχαίων Αθηναίων.

ΚΑΛΛΙΠΟΛΙΣ ΑΠΟΥΛΙΑΣ:40°03′20″N 17°59′30″E, ίδρυμα αρχαίων Κρητών στην Μεγάλη Ελλάδα / Κάτω Ιταλία.

ΚΑΛΛΙΠΟΛΙΣ ΠΕΛΛΑΣ: 40°47′24″N 22°14′0″E, ίδρυμα Ελλήνων προσφύγων από την Καλλίπολη Θράκης[1] στην Μακεδονία.

Η δε ΚΑΛΛΙΠΟΛΙΣ Ταρρακωνησίας ΙΒΗΡΙΑΣ ήταν κτισμένη κοντά στο νυν Σαλού, το οποί ευρίσκεται στον 41ο παράλληλο [41°04′47″N 1°07′54″E], και ήταν αρχαιότατο ίδρυμα του Ηρακλή.

ΠΗΓΗ: Γ. Λεκάκης «Σύγχρονης Ελλάδος περιήγησις». ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 7.5.2018.

ΣΗΜΕΙΩΣΙΣ:

[1] Καθώς και από την Ανατολική Ρωμυλία και τα Εξαμίλι, Αρναούτκιοϊ και Νεοχώρι (Γενίκιοϊ) μετά την ανταλλαγή των πληθυσμών και την Συνθήκη της Λωζάννης (24.7.1923).

Υπάρχει και η Νέα Καλλίπολις, συνοικία του Πειραιώς, ίδρυμα Υδραίων και Δωδεκανησίων, όπου, μετά το 1922, εγκαταστάθηκαν Έλληνες πρόσφυγες από από την Καλλίπολη της Ανατολικής Θράκης και το Κατιρλί της Βιθυνίας – ΔΙΑΒΑΣΤΕ επίσης: Γ. Λεκάκης: “Αρχαίες πόλεις της Βιθυνίας”.

Η Καλλίπολις της Απουλίας είναι κτισμένη στο γεωγραφικό πλάτος 40°03′20″N 17°59′30″E.

Η Καλλίπολις Θράκης είναι κτισμένη στο γεωγραφικό πλάτος 40°24′50″N 26°40′13″E.

Τι συνδέει τις δυο πόλεις;

Η Καλλίπολις Μεγάλης Ελλάδος

Η Καλλίπολις στην Απουλία της Μεγάλης Ελλάδος / Magna Graecia / Νότιας Ιταλίας ιδρύθη από τον Ιδομενέα, τον βασιλιά της Κρήτης, πριν ή μάλλον μετά την τρωική εκστρατεία. Ίσως τότε να ήταν ένα νησί, κοντά στην ακτή…

Ο δουρικλυτός[1] Ιδομενέας επέστρεψε από την Τροία στην Κρήτη σώος, χωρίς περιπέτειες στο ταξείδι επαναπατρισμού του! Αλλά για την σωτηρία του, αρνήθηκε να θυσιάσει τον υιό του, όπως ζήτησε ο Ποσειδών, και τιμωρήθηκε από τους θεούς με λοιμό στην χώρα του (την Κρήτη). Γι’ αυτό και εξορίσθηκε από την μεγαλόνησο.[2] Επήγε στην Απουλία (νυν Γκρέτσια Σαλεντίνα > Σαλέντο) της ιταλικής χερσονήσου, όπου ίδρυσε αποικία, την Καλλίπολη. Αργότερα επήγε στην Κολοφώνα Μικράς Ασίας όπου και απέθανε. Η ευγενής ρωμαϊκή γενεά Σαλεντίνι εκαυχάτο ότι κατάγεται από τον Ιδομενέα![3]

Στο παρακείμενο της Καλλιπόλεως (ακόμη και σήμερα) νησί του Αγ. Ανδρέα / Sant’Andrea ευρέθη ακμάζουσα επεξεργασία και η εμπορία οστράκων πορφύρας, και υπολείμματα ενός κτηρίου αφιερωμένου σε αυτήν τη δραστηριότητα!

Η περιοχή – όπως και όλο το Σαλέντο – κατοικείται από τα παλαιολιθικά χρόνια. Λ.χ. στο Torre Sabea (2 χλμ. από την Καλλίπόλη), ανακαλύφθηκαν τα ερείπια ενός νεολιθικού χωριού (9.000 χρόνων πριν). Στην τοποθεσία αυτή βρέθηκαν θραύσματα κεραμικής, αντικείμενα από πυριτόλιθο και μικρά διακοσμητικά αντικείμενα. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε η ανακάλυψη ενός τάφου, ο οποίος… αφαιρέθηκε και μεταφέρθηκε στο Πανεπιστήμιο της Φλωρεντίας για εις βάθος μελέτη…

Αργότερα ήλθαν και κατοίκησαν και (ελληνικής καταγωγής) Γαλάτες Σενόνοι.[4] Η πόλις είχε τον έλεγχο σε ένα μεγάλο τμήμα της ιωνικής ακτής του Σαλέντο.

Και Μεσσάπιοι, όταν ελέγετο και “Anxa” (< Άνοιξη;). Το 338 π.Χ. ο Σπαρτιάτης βασιλιάς Αρχίδαμος Γ’, έσπευσε να βοηθήσει τον Τάραντα σε μια από τις αναρίθμητες προσπάθειές του να επιβληθεί των Μεσσαπίων, αλλά βρήκε την ήττα και τον θάνατο, κάτω από τα τείχη της μεσσαπικής πόλης Μενδώνιον, της σημερινής Μανδουρίας[5].

Εκυβέρνησε σε μια μεγάλη περιοχή, συμπεριλαμβανομένου του σημερινού Λιμάνι του Καίσαρος[6], ίσως της αρχαίας Γραίας (> Graxa)[7]. Αποικίσθηκε από ανθρώπους του Τάραντα, τον 4ο αιώνα. π.Χ., επί διακυβέρνησης Αρχιτών, εποχή μεγάλης επέκτασης της Κρητο-Λακεδαιμονικής πόλεως. Πιθανώς μεταξύ 367 και 360 π.Χ. Το επίθετο Γραία Καλλίπολη / Γραίος / Γράιβος / Γραικός[8] εχρησιμοποιείτο από τους δωρικούς λαούς (άρα και από τους ανθρώπους του Τάραντος), για να ορίσουν τον εαυτό τους, και να τον προσδιορίσουν ως γηραιούς / Γραικούς.

Σώζεται αρχαία ελληνική κρήνη, του 3ου – 2ου αιώνα π.Χ. – θεωρείται η αρχαιότερη κρήνη στην Ιταλία – που έχει ανάγλυφα με μυθολογικές μορφές[9] που αναπαριστούν τις μεταμορφώσεις της Δίρκης[10], της Σαλμακίδος[11] και της Βυβλίδος[12]. Καρυάτιδες στηρίζουν το αέτωμά της. Έχει ύψος περίπου 5 μ.! Δυστυχώς στην άλλη πρόσοψή της, βαρβαρίσθηκε με τα διακριτικά του Καρόλου Γ’ της Ισπανίας (τον 16ο αιώνα). Η κρήνη ανακαινίσθη τον 17ο αι. Παρακάτω της, η γούρνα όπου στο παρελθόν ξεδιψούσαν τα ζώα.

Το 265 π.Χ. συμπαρατάχθηκε με τον βασιλιά Πύρρο της Ηπείρου και μαζί με την πόλη του Τάραντα, κατά της αρχαίας Ρώμης. Η ήττα όμως την μετάτρεψε σε μια ρωμαϊκή αποικία (municipium). Πύρρειοι Πόλεμοι > πύρρειες νίκες (280 – 275 π.Χ.). Η Καλλίπολις ακολούθησε την τύχη και των άλλων πόλεων του Σαλέντο. Το Σαλέντο αλλά και η Καλλίπολη υποτάχθηκαν πλήρως από τους Ρωμαίους, μόλις το 260 π.Χ.

Ξεκίνησε μια μακρά περίοδος – η «ελληνορωμαϊκή» – ανάπτυξης και κατασκευής μεγάλων δημόσιων έργων, λουτρών, δρόμων, κλπ. – ίσως και φρουρίου. Η πόλη έγινε έδρα ρωμαϊκής φρουράς[13]. Τα λουτρά κατεστράφησαν κατά τις επιδρομές των βαρβάρων τον 5ο αιώνα μ.Χ. Ήταν στην θέση Κέρκυρα / Κερκυραίων / Corciri, αργότερα γνωστή ως… φοντάνα «Funtaneddhe».

Στις αρχές του Μεσαίωνα (πιθανότατα) κατελήφθη από τους Βανδάλους και τους Γότθους. Αλλά αργότερα ανακατασκευάστηκε από τους Έλληνες της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας (και όχι Βυζαντινούς), και η Καλλίπολις έζησε μια οικονομικά και κοινωνικά ανθηρή περίοδο λόγω της γεωγραφικής της θέσεως.  Απ’ αυτούς εκτίσθη τον 13ο αιώνα το κάστρο που ανακαίνισαν Ανδεγαβινοί και Αραγωνέζοι[14].

Αργότερα υπετάχθη στους πάπες της Ρώμης ενώ ήταν κέντρο κατά των ελληνικών μοναστικών ταγμάτων. Ακόμη και κατά τον πρώιμο Μεσαίωνα (όταν ανήκε στην Εκκλησία της Ρώμης) στο Σαλέντο η παρουσία «μοναστηριών της ελληνικής ιεροτελεστίας» είναι πολύ έντονη και η «ελληνική ιεροτελεστία» επικρατεί της ρωμαϊκής, όπως στο Αββαείο του San Mauro, του οποίου τα ερείπια είναι ακόμα ξεκάθαρα ορατά στο οροπέδιο που ατενίζει την πόλη, από τα ανατολικά – κτισμένο επί αρχαίου ελληνικού ναού.

Τον 11ο αιώνα η Καλλίπολη κατακτήθηκε από τους Νορμανδούς. Το Σαλέντο – και ολόκληρη η Απουλία – θα είναι μεταξύ 1061 και 1071 (πτώση του Τάραντα / Οτράντο και του Βαρίου / Μπάρι), τα τελευταία βυζαντινά προπύργια στην Απουλία, που κατακτήθηκαν από την νορμανδική επίθεση. Αλλά στο Σαλέντο δημιουργούνται βαρονίες και φεουδαρχικές δομές – μια σχετικά αποτελεσματική κοινωνική οργάνωση, μετά από αρκετούς αιώνες βυζαντινής παρακμής, όπου πολλά μικρά χωριά γεννιούνται και διοικούνται μάλιστα από θρησκευτικά ιδρύματα ταγμάτων, ιδιαίτερα της «ελληνικής ιεροτελεστίας».

Το 1268 πολιορκήθηκε από τον Κάρολο Α’ του Ανζού, με αποτέλεσμα πολλοί κάτοικοι να καταφύγουν στην κοντινή (επίσης ελληνική πόλη) Αλέξιο. Η πόλις ξανακατοικήθηκε γύρω στο 1300, υπό τη φεουδαρχική κυριαρχία του Πριγκηπάτου του Τάραντος. Το 1484 οι Ενετοί προσπάθησαν να την καταλάβουν, αλλά χωρίς αποτέλεσμα. Ο βασιλεύς Φερδινάνδος Α’ (του ελληνικού κράτους) «των δύο Σικελιών» εξεκίνησε την κατασκευή του λιμανιού, το οποίο τον 18ο αιώνα έγινε η μεγαλύτερη αγορά ελαιολάδου στην Μεσόγειο!

Σήμερα η Καλλίπολις Μεγάλης Ελλάδος είναι μια παραθαλάσσια πόλη στην νότια Ιταλία, διοικητικό κέντρο της επαρχίας Λυκείου / Λέτσε, στην Απουλία, με περίπου 20,000 κατοίκους.

ΠΗΓΗ: Γ. Λεκάκης «Σύγχρονης Ελλάδος περιήγησις» (απόσπ.).

Η Καλλίπολις Θράκης

Η αρχαία ελληνική Καλλίπολις[15] της Ανατολικής Θράκης, στην ομώνυμη χερσόνησο του Ελλησπόντου (Δαρδανελλίων), είναι η πόλις με τον αρχαιολογικό χώρο που καλείται «τύμβοι των Θρακών βασιλέων»!

Ελέγετο και «μακεδονική». Στην θέση της βρισκόταν κάποτε η πρωτεύουσα του Λυσιμάχου, Λυσιμάχεια, ενός από τους διαδόχους του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Αλλά πριν ονομασθεί Καλλίπολις και Λυσιμάχεια, ελέγετο Κρητωτις / Κρητωνις και ήταν κρητική αποικία. Μάλιστα η ιστορία της περιοχής είναι τόσο παλαιά, όσο και η πόλη της Τροίας, όπου οι Κρήτες είχαν εκστρατεύσει με τον Ιδομενέα! Έτσι συνδέεται με την Καλλίπολη Απουλίας!

Μαζί με τις επίσης ελληνικές πόλεις της περιοχής Σηστός, Κοίλα, Ελαιούς και Καρδία, αποτελούσαν μια θρακική συνομοσπονδία. Ήταν σπουδαία ναυτική βάση από την αρχαιότητα.

Αντίστοιχα, κατ’ αντικρύ της, ήταν κτισμένη η Λάμψακος. – βλ. Γ. Λεκάκης “Η αγνωστη Μικρα Ασια”.

Η ίδρυσίς της στα ιστορικά χρόνια αποδίδεται στον Αθηναίο στρατηγό Καλλία.

Η πόλη, που ιδρύθηκε τον 5ο αιώνα π.Χ., παρέμεινε ελληνική (και όχι βυζαντινή) μέχρι το 1354[16] ως Καλλίπολη.

Το 324 μ.Χ έγινε εδώ κοντά η ναυμαχία μεταξύ του Λικίνιου και του Κρίσπου. Το 443 μ.Χ. ο Αττίλας προχώρησε νότια έως αυτήν. Ο Ιουστινιανός Α’, την περικύκλωσε με τείχος και ίδρυσε σημαντικές στρατιωτικές αποθήκες σίτου και κρασιού – σώζονται μερικά βυζαντινά λείψανά τους. Και μετά ήρθαν κι εγκαταστάθηκαν «σταυροφόροι» της Δ΄ Σταυροφορίας, και Ενετοί… τους οποίους έδιωξε το 1234 ο Ιωάννης Γ’ Βατάτζης…[17]

ΠΗΓΗ: Γ. Λεκάκης «Σύγχρονης Ελλάδος περιήγησις» (απόσπ.). ΑΡΧΕΙΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, 2.7.2019.

Κλ. Πτολεμαίος («Γεωγρ. Υφ.» 3.11.19), Τίτος Λίβιος, Θεοφάνης, Ιωάννης Κίνναμος (V.3).

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ:

– Chisholm H. «Gallipoli», Britannica εγκυκλ., 1911.

– Cramer J. Ant. «A geographical and historical description of ancient Greece», εκδ. Clarendon Press, 1828.

– Hatzopoulos M. Β. – Loukopoulou L. D. «Two Studies in Ancient Macedonian Topography», Κέντρον Ελληνικής και Ρωμαϊκής Αρχαιότητας Ε.Ι.Ε., Αθήνα,  1987.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:

[1] Δουρικλυτός < δορικλυτός < δουρυκλυτός < δορυκλυτός < δόρυ + κλέος = ξακουστός στο δόρυ. – Όμ.

[2] Κατ’ άλλους εξορίσθηκε όταν επέστρεψε στην Κρήτη μετά την Τροία, από τον θετό υιό του, Λεύκο, ο οποίος θανάτωσε την σύζυγό του Μήδα και σφετερίστηκε τον θρόνο. Από τον Λεύκο ονοματίσθηκαν τα Λευκά Όρη, που όλοι νομίζουν ότι ονοματίσθηκαν έτσι, επειδή είναι… λευκά από χιόνι…

[3] Βλ. Όμηρος, Απολλόδωρος, Βιργίλιος (III,400), Βάρρων, Μάρκος Τερέντιος, Μαύρος Σέρβιος Ονοράτος (4ος αι.) Φενελόν (17ος αι.).

[4] Βλ. Πλίνιος ο Πρεσβύτερος.

[5] βλ. Πλούταρχος.

[6] Πόρτο Κεσαρέο / Porto Cesareo.

[7] Βλ. Χάρτη του Σολέτο 5ου αιώνα π.Χ.

[8] Βλ. Π. Μελάς, γεωγράφος του 1ου αιώνα μ.Χ. Ευρέθησαν αρχαία νομίσματα του Τάραντα στο Σαλέντο με την επιγραφή «Γρα».

[9] Αλλά και το Palazzo Pirelli (16ος αιώνας), έχει διακοσμήσεις με μυθολογικά θέματα στο θησαυροφυλάκιο της πρώην καμάρας εισόδου του. Αργότερα μετετράπη σε φαρμακείο (19ος αιώνας).

Και το Palazzo Munittola (17ος αιώνας) – ιδιοκτησία του φυσικού Orazio Munittola, από το Μορικιανό στην πόρτα της εισόδου κυριαρχούν στοιχεία που θυμίζουν τον ελληνικό κόσμο, όπως οι μετόπες και οι δωρικοί κίονες. Έχει 4 παραστάδες δωρικής προέλευσης στις οποίες στηρίζεται επιστύλιο, αποτελούμενο από επιστύλιο, ζωφόρο και γείσο.

[10] Η Δίρκη και ο σύζυγός της, βασιλιάς Θηβών(*), Λύκος, κατεδίωξαν την ανεψιά τους, Αντιόπη, επειδή είχε μείνει έγκυος εκτός γάμου, και την βασάνισαν, χωρίς να ξέρουν πως υπεύθυνος για την εγκυμοσύνη της ήταν ο ίδιος ο πατέρας των θεών, Ζευς… – βλ. και Γ. Λεκάκης «οι 88 αρχαίες πόλεις της Βοιωτίας».(*)

[11] Η Σαλμακίς / Salmace ήταν μία πανέμορφη Ναϊάδα Νύμφη της Καρίας Ανατολίας (νότιο-δυτικής Μ. Ασίας),  που ερωτεύθηκε κεραυνοβόλα τον Ερμαφρόδιτο μόλις τον αντίκρισε! Και οι θεοί τους ένωσαν και τους δύο και έκτοτε ήταν αρσενικό και θηλυκό σε ένα σώμα…

[12] Η Βυβλίς / Βιβλίς, θυγατέρα του Κρητός Μιλήτου, εγγονή ή δισεγγονή του Μίνωος και της Αρείας ή Κυανέης (του Μαιάνδρου), ή Τραγασίας (του Κελαινού), ή Ειδοθέας (του βασιλιά της Καρίας Ευρύτου) ήταν δίδυμη αδελφή του Καύνου τον οποίο και ερωτεύθηκε. Γι’ αυτό και αυτός έφυγε και ίδρυσε στην Καρία την πόλη Καύνο. Από τη λύπη της τότε η Βυβλίς τρελλάθηκε! Ώσπου κρεμάστηκε από μια βελανιδιά (κατ’ άλλους την στιγμή που έτρεχε να γκρεμοτσακιστεί από έναν υψηλό βράχο για να αυτοκτονήσει, την έσωσαν οι Νύμφες, και την μεταμόρφωσαν σε ομώνυμη πηγή, που κυλούσε νερό σαν δάκρυα («Βυβλίδος δάκρυον», Παυσανίας Ζ 5, 10). Κατ’ άλλους, ο Καύνος είχε ερωτευθεί την αδελφή του («καύνιος έρως»), Ο μύθος συνδέεται με την λατρεία της Αφροδίτης στην Κρήτη και στην αποικία της, την Μίλητο.

[13] Στο Επισκοπικό Μουσείο υπάρχουν δύο μεγάλες επιτύμβιες επιγραφές της ρωμαϊκής εποχής. Μία από αυτές αναφέρεται στον Τζούλιο Λάιο (< Λάιος(*)), διοικητή της ΧΙΙ λεγεώνας.

[14] Σήμερα γνωστό ως… Angevine-Aragonese castle… ξεχνώντας την ελληνική του καταγωγή…

[15] Παραδίδεται και μια άλλη ετυμολογία της, εκτός από το κάλλος και την ελληνική λέξη κλεις = στενό (βλ. τοπωνύμια Κλειδί, κλπ.) + πόλις, λόγω της θέσεώς της, που ήταν όντως «κλειδί» για τον Ελλήσποντο.

Τουρκικά παραφρασμένη… Gelibolu / Γκελίμπολου και η χερσόνησος Yarımadası. Οι Τούρκοι λένε πως ονομάσθηκε Καλλίπολις επειδή κατοικείτο από τους Γάλλους Κέλτες στην αρχαιότητα Galli > Gallipoli… παραγνωρίζοντας ότι και οι Κέλτες και πολύ περισσότερο οι Γαλάτες ήσαν ελληνικής καταγωγής… Αλλά πράγματι οι Γαλάτες το 281 π.Χ. εμφανίσθηκαν στην Θράκη και το 278 π.Χ., η περιοχή, με τις λεκάνες Sakarya και Kızılırmak, στην Ανατολία, ελέγετο τον 3ο αι. π.Χ. Γαλατία.

[16] Τότε, η άμυνα της πόλεως υπέστη φοβερές ζημιές από σεισμό, και η πόλις έπεσε στον Σουλεϊμάν, τον πρωτότοκο υιό του σουλτάνου Ορχάν (1324-1362), που καραδοσκούσε. Γεγονός που σηματοδότησε την έναρξη της οθωμανικής κατοχής στα Βαλκάνια…

[17] Το 1904 η ελληνική επισκοπή Καλλίπολης επαρχία Ηρακλείας, προήχθη σε μητρόπολη υπό το Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως.

Κατά την διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, έγινε εδώ μια από τις πιο σκληρές μάχες: Η γαλλο-βρετανική απόβαση του 1915, η σημαντικότερη αμφίβια επιχείρηση του πολέμου (γνωστή και ως Μάχη των Δαρδανελλίων)! Αλλά απωθήθηκε από τον οθωμανικό στρατό (που είχε διοικητή τον Μουσταφά Κεμάλ). Οι απώλειες για τους Συμμάχους ήταν τεράστιες: Σκοτώθηκαν περίπου 200.000 άνδρες…

Η πόλη απελευθερώθηκε από τον ελληνικό στρατό (1920-1922) αλλά τελικά επέστρεψε στην Τουρκία (Συνθήκη της Λωζάννης, 1923). Όπως και η Ίμβρος – βλ. Γ. Λεκάκης «ΙΜΒΡΟΣ παιπαλόεσσα» – η Καλλίπολη είχε πλειοψηφία Ελλήνων κατοίκων (από την αρχαιότητα μέχρι τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο). Εξαιρούνταν στο άρθρο 2 από την Σύμβαση για την Ανταλλαγή Ελληνικών και Τουρκικών Πληθυσμών (1923), αλλά οι Έλληνες κάτοικοί της γενοκτονήθηκαν από τους Τούρκους, εκδιώχθηκαν ή σκοτώθηκαν κατά την Τουρκική Επανάσταση. Η επισκοπή συνέχισε να είναι έδρα της Ελληνικής Ορθόδοξης Εκκλησίας μέχρι και μετά την ανταλλαγή πληθυσμών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας (1923).

.arxeion-politismou.gr

February 4, 2024
Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή, Μαθηματικός – Έλληνας Δάσκαλος παγκοσμίου αναγνωρίσεως
Καραθεοδωρή Κωνσταντίνος. Έλληνας επιστήμονας παγκοσμίου αναγνωρίσεως.
Εργάτης της μαθηματικής επιστήμης και αξιολογότατος σκαπανεύς της επιστήμης της φυσικής αλλά και της αρχαιολογίας.
Δάσκαλος με κεφαλαίο δέλτα και επιστήμονας με το έψιλον κεφαλαίο που (πρέπει να) κάνει όλους μας ως Έλληνες να αισθανόμαστε υπερήφανοι για αυτόν.
Σπάνια η επιστήμη χαρίζει το όνομα του επιστήμονα σε εφεύρεσή του, όπως έκανε με τον Καραθεοδωρή. Μεγαλούργησε και εκτιμήθηκε το έργο του στην αλλοδαπή περισσότερο παρά στην Ελλάδα.

Ο Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή γεννήθηκε στο Βερολίνο 13 Σεπτεμβρίου του 1873 και 2 Φεβρουαρίου 1950 στο Μόναχο αφήνει την τελευταία του πνοή, εγκαταλείποντας τα γήινα και αναχωρώντας για το αιώνιο ταξίδι της επιστημονικής καταξίωσης και δικαίωσης.
Ο πατέρας του Στέφανος Καραθεοδωρή, ήταν νομικός από την Κωνσταντινούπολη με καταγωγή από το Μποσνοχώρι ή Βύσσα (σήμερα μεταφέρθηκε στη Νέα Βύσσα του Νομού Έβρου) της Δυτικής Θράκης.
Εργάστηκε ως διπλωμάτης για την Οθωμανική Αυτοκρατορία, αρχικά ως γραμματέας και κατόπιν ως πρέσβης του Σουλτάνου στις Βρυξέλλες, την Αγία Πετρούπολη και το Βερολίνο.
Η μητέρα του Καραθεοδωρή, Δέσποινα, το γένος Πετροκοκκίνου, καταγόταν από τη Χίο. Έμεινε ορφανός από μητέρα σε ηλικία 6 ετών και ανατράφηκε από την γιαγιά του Ευθαλία.
Μεγάλωσε σε ένα ευρωπαϊκό, επιστημονικό και αριστοκρατικό περιβάλλον.
Πέρασε τα παιδικά του χρόνια στις Βρυξέλλες, όπου ο πατέρας του ήταν πρέσβης της Υψηλής Πύλης από το 1875, με αποτέλεσμα να έχει ως μητρική γλώσσα τα ελληνικά και τα φλαμανδικά.
Πριν ακόμη μπει στην εφηβεία μιλά τα τουρκικά και τα γερμανικά. Από το 1883 έως το 1885 φοιτά σε σχολεία της Ριβιέρα και του Σαν Ρέμο.
Ένα χρόνο φοίτησε σε γυμνάσιο των Βρυξελλών, όπου στο μάθημα της Γεωμετρίας αισθάνθηκε την αγάπη και την κλίση που είχε για τα Μαθηματικά.
Το 1886 γράφεται στο γυμνάσιο Ατενέ Ρουαγιάλ των Βρυξελλών, από όπου αποφοίτησε το 1891.
Στο Βέλγιο τότε γινόταν διαγωνισμός μαθηματικών στον οποίο κλήθηκε η τάξη του να διαγωνιστεί για δύο χρονιές κατά σειρά και ο Καραθεοδωρή πήρε την πρώτη θέση και τις δύο χρονιές.
Το 1895 αποκτά το πτυχίο του μηχανικού και αποδεχόμενος πρόσκληση του θείου του Αλέξανδρου Στεφάνου Καραθεοδωρή, ο οποίος ήταν γενικός διοικητής της Κρήτης, και τον επισκέφθηκε στα Χανιά. Εκεί γνωρίστηκε με τον Ελευθέριο Βενιζέλο.
Μια σχέση φιλίας και αλληλοεκτίμησης αναπτύσσεται μεταξύ των δυο ανδρών και η οποία σχέση θα έχει συνέχεια.
Εν συνεχεία μεταβαίνει στη Λέσβο, όπου συμμετέχει στην κατασκευή έργων και το 1898 μεταβαίνει στην Αίγυπτο για να εργασθεί στην κατασκευή του φράγματος του Ασουάν, ως μηχανικός.
Εκεί μελετώντας τις πυραμίδες του Χέοπος και μαθηματικά συγγράμματα ανακαλύπτει την μεγάλη του αγάπη και το κρυφό ταλέντο.
Το κρυμμένο ταλέντο των Μαθηματικών.
Η αγάπη για τα μαθηματικά τον οδηγεί να εγκαταλείψει τη δουλειά του μηχανικού και να σπουδάσει την επιστήμη των αριθμών το 1900 σε ηλικία 27 ετών.
Για δύο χρόνια παρακολουθεί μαθήματα Μαθηματικών στο Πανεπιστήμιο του Βερολίνου, αποφοιτώντας αρχίζει η ένδοξη ανάδειξή του.

Στο Βερολίνο ο Καραθεοδωρή είχε την τύχη να παρακολουθήσει μαθήματα από μεγάλους μαθηματικούς όπως ο Χέρμαν Σβαρτς , ο Γκέοργκ Φρομπένιους , ο Έρχαρντ Σμιτ και ο Λάζαρος Φουκς.
Ο Σμιτ το φθινόπωρο του 1901 έφυγε για το πανεπιστήμιο του Γκέτινγκεν και παρακίνησε τον Καραθεοδωρή να αποφασίσει να εγκατασταθεί κι εκείνος εκεί.
Έτσι το 1902, ο Καραθεοδωρή μεταγράφεται στο Πανεπιστήμιο του Γκέτινγκεν για να κάνει διδακτορική διατριβή υπό την επίβλεψη του Χέρμαν Μινκόβσκι .

Το Γκέτινγκεν εκείνη την εποχή είχε θεωρηθεί σαν το μεγαλύτερο κέντρο των Μαθηματικών και δύο διάσημοι καθηγητές, ο Νταβίντ Χίλμπερτ και ο Φέλιξ Κλάιν, διδάσκουν εκεί.
Αυτοί οι δύο σπουδαίοι μαθηματικοί επέδρασαν πολύ στη ζωή και στη σταδιοδρομία του ως μαθηματικού.
Ο Καραθεοδωρή αναγορεύτηκε διδάκτορας στο Πανεπιστήμιο του Γκέτινγκεν το 1904 και αμέσως μετά ζήτησε να εργαστεί στην Ελλάδα.
Οι αρμόδιοι όμως του απαντούν ότι είχε ελπίδες να διοριστεί μόνο σαν δάσκαλος σε σχολεία της επαρχίας.
Γυρίζει τότε στη Γερμανία, όπου τον επόμενο χρόνο (Μάρτιος 1905) αναγορεύεται υφηγητής των Μαθηματικών στο Πανεπιστήμιο του Γκέτινγκεν, όπου διδάσκει μέχρι το 1908. Την ίδια χρονιά νυμφεύεται την τότε 24χρονη Ευφροσύνη, με την οποία απέκτησε δύο παιδιά, τον Στέφανο και τη Δέσποινα.

Η επιστημονική αναγνώριση

Από το 1909 έως το 1920 διδάσκει Μαθηματικά σε διάφορα γερμανικά ακαδημαϊκά ιδρύματα: Αννόβερο, Μπρέσλαου (Βρότσλαβ στη σημερινή Πολωνία), Γκέτινγκεν και Βερολίνο. Η φήμη του ως μαθηματικού τον έφερε σε φιλική και επαγγελματική επαφή με άλλους μεγάλους ομολόγους της εποχής του όπως ο Μαξ Πλανκ, ο Άλμπερτ Αϊνστάιν, ο Σβαρτς, ο Φρομπένιους, ο Σμιτ, ο Ντάβιντ Χίλμπερτ, ο Κλάιν κ.ά. Ιδιαίτερη ήταν η σχέση που συνέδεε τον Καραθεοδωρή με τον Άλμπερτ Αϊνστάιν. Οι δύο άνδρες γνωρίσθηκαν το 1915 διατήρησαν μια επιστημονική σχέση, στηριγμένη στην αλληλοεκτίμηση και σεβασμό.

Το 1911, μετά από πρόσκληση του Ελευθέριου Βενιζέλου, ο Καραθεοδωρή συμμετέχει στην επιτροπή επιλογής καθηγητών για το Πανεπιστήμιο Αθηνών. Το 1913 αναγορεύεται καθηγητής της Α΄ έδρας της μαθηματικής επιστήμης του Πανεπιστημίου του Γκεντινγκεν, θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι το 1918. Το 1920, πάλι με πρόσκληση του Βενιζέλου, αναλαμβάνει να οργανώσει το Ιωνικό Πανεπιστήμιο στη Σμύρνη.

Στη Σμύρνη ο Καραθεοδωρή έμεινε μέχρι την κατάρρευση του μικρασιατικού μετώπου τον Αύγουστο του 1922. Όταν οι Τούρκοι εισέβαλαν στην πόλη, ο 49χρονος, τότε, Καραθεοδωρή κατορθώνει να διασώσει τη βιβλιοθήκη και πολλά από τα εργαστηριακά όργανα του Ιωνικού Πανεπιστημίου και να τα μεταφέρει στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Η δωρεά Καραθεοδωρή βρίσκεται στο Μουσείο Φυσικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αθηνών. Το 1922 διορίζεται καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και το 1923 διορίζεται καθηγητής στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο.

Μάλλον απογοητευμένος από τη μίζερη κατάσταση των ελληνικών πανεπιστημίων, εγκατέλειψε την Ελλάδα το 1924, για να αναλάβει καθηγητική θέση στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου, που εκείνο τον καιρό ήταν το δεύτερο μεγαλύτερο πανεπιστήμιο της Γερμανίας και δίδασκαν σ’ αυτό κορυφαία ονόματα. Το Νοέμβριο του 1926, έγινε μέλος στη νεοϊδρυθείσα Ακαδημία Αθηνών για την τάξη των Θετικών Επιστημών. Το 1928, ανταποκρινόμενος σε πρόσκληση από το Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ και την Αμερικανική Μαθηματική Εταιρεία, επισκέπτεται τις ΗΠΑ μαζί με τη γυναίκα του για έναν σχεδόν χρόνο, για να δώσει διαλέξεις σε διάφορα αμερικανικά πανεπιστήμια, ανάμεσα στα οποία το Πανεπιστήμιο Πρίνστον, το Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια, το Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Ώστιν και άλλα.

Το 1930, πάλι μετά από πρόσκληση του Ελευθέριου Βενιζέλου, ανέλαβε καθήκοντα κυβερνητικού επιτρόπου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και το Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης για να βοηθήσει στην αναδιοργάνωση του πρώτου και στην οργάνωση του (νεοσύστατου) δεύτερου.
Τα τελευταία χρόνια

Το 1932, επιστρέφει στην έδρα του στο Μόναχο και παραμένει στην πόλη αυτή, ακόμα και μέσα στα δύσκολα χρόνια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Το 1945, διάφορα αμερικανικά πανεπιστήμια τον προσκάλεσαν για να εγκατασταθεί και να διδάξει στις ΗΠΑ, αλλά προτίμησε να μείνει στη Γερμανία, αφού ήταν ηλικιωμένος και είχε ήδη χάσει τη σύζυγό του.

Τον Δεκέμβριο του 1949 έδωσε την τελευταία του διάλεξη στο Μόναχο. Πέθανε δύο μήνες αργότερα. Η σορός του ενταφιάστηκε στο Κοιμητήριο Waldfriedhof του Μονάχου.

Το επιστημονικό του έργο

Ο Καραθεοδωρή άρχισε να συγγράφει επιστημονικές μελέτες ήδη από τον καιρό που εργάζονταν ως μηχανικός στην Αίγυπτο. Οι έρευνες του, τις οποίες δημοσίευσε κυρίως στα γερμανικά, συνθέτουν ένα τεράστιο και πολύπλευρο έργο, το οποίο τον κατατάσσει μεταξύ των μεγαλύτερων μαθηματικών.

Αρχικά ασχολήθηκε με τον Λογισμό των Μεταβολών και η διδακτορική διατριβή του (Γκέτινγκεν, 1904) φέρει τον τίτλο «Περί των ασυνεχών λύσεων στον Λογισμό των Μεταβολών». Στη συνέχεια, καταπιάστηκε με όλους σχεδόν του κλάδους των Μαθηματικών: θεωρία πραγματικών συναρτήσεων, θεωρία μιγαδικών συναρτήσεων, διαφορικές εξισώσεις, θεωρία συνόλων και διαφορική γεωμετρία, σύμμορφες απεικονίσεις κ.ά.

Οι μαθηματικές του αποδείξεις χαρακτηρίζονται από «κομψότητα και απλότητα», αλλά και αυστηρότητα που δίνει απόλυτη ασφάλεια στα συμπεράσματα που προκύπτουν. Με τη συμβολή του στον Λογισμό των Μεταβολών βοήθησε στην ανάπτυξη της Γενικής Θεωρίας της Σχετικότητας προκαλώντας τον θαυμασμό του ίδιου του Αϊνστάιν:

«Αν θέλετε να μπείτε στον κόπο να μου εξηγήσετε ακόμα και τους κανονικούς μετασχηματισμούς θα βρείτε έναν ευγνώμονα και ευσυνείδητο ακροατή. Αν όμως λύσετε και το πρόβλημα των κλειστών γραμμών του χρόνου, θα σταθώ μπροστά σας με σταυρωμένα χέρια. Πίσω από αυτό υπάρχει κρυμμένο κάτι που είναι αντάξιο του ιδρώτα των καλυτέρων.» — Επιστολή του Αϊνστάιν προς τον Καραθεοδωρή, 1916.

Η συμβολή του στη Θεωρητική Φυσική ήταν ουσιαστική στη μαθηματική θεμελίωση τομέων της Φυσικής όπως η Θερμοδυναμική, η γεωμετρική οπτική, η μηχανική και η σχετικότητα.

Το 1909 δημοσίευσε μία εργασία με τίτλο «Έρευνα επί των βάσεων της Θερμοδυναμικής» στο περιοδικό Mathematische Annalen. Η εργασία αυτή έγινε ευρέως γνωστή στους κύκλους των φυσικών μόνο το 1921 από ένα σχετικό άρθρο του Μαξ Μπορν (Max Born) στο περιοδικό Physikalische Zeitschrift. Στην εργασία του 1909 περιέχεται και η περίφημη Αρχή Καραθεοδωρή:

«σε κάθε κατάσταση θερμοδυναμικής ισορροπίας ενός συστήματος υπάρχουν μερικές απείρως γειτονικές καταστάσεις ισορροπίας στις οποίες δεν μπορούμε να φτάσουμε με αδιαβατικές μεταβολές».

Με απλά αξιώματα και υποθέσεις, ο Καραθεοδωρή κατόρθωσε να φτάσει στον ορισμό θεμελιωδών θερμοδυναμικών μεγεθών όπως της εντροπίας, χωρίς καμία αναφορά σε θερμοδυναμικούς κύκλους κ.λπ.

Υπήρξε μέλος των ακαδημιών Βερολίνου (1919), Γκέτινγκεν (1920), Μονάχου (1925), Κολωνίας (1926), Αθηνών (1927) και Ρώμης (1929).
Τέκνα

Το μαθηματικό έργο του (βιβλία, άρθρα, κλπ.) συλλέχθηκε επιμελώς από τον γιο του, Στέφανο, και εκδόθηκε στα γερμανικά το 1957. Η κόρη του, Δέσποινα Καραθεοδωρή-Ροδοπούλου, επιμελήθηκε την έκδοση της βιογραφίας του στα ελληνικά. Γεννήθηκε, το 1909, και μεγάλωσε στη Γερμανία. Παντρεύτηκε τον πολιτικό, πρόεδρο της βουλής και υπουργό, Κωνσταντίνο Ροδόπουλο με τον οποίο απέκτησε ένα παιδί, το Στέφανο. Το 1950 με την επιστροφή της από τη Γερμανία έζησε σε ένα κτήμα στην Παραλία Σκοτίνας στην Πιερία συγγράφοντας βιβλία με θέμα τον διάσημο πατέρα της, όπως Κωνσταντίνος Καραθεοδωρής ο σοφός Έλλην του Μονάχου (μαζί με τη Δέσποινα Βλαχοστεργίου-Βασβατέκη). Πέθανε τον Νοέμβριο του 2009. Με τον θάνατό της εξέλιπε και το όνομα της οικογένειας.

Συνέδρια και τιμές στη μνήμη του

Το 1973, η Ελληνική Μαθηματική Εταιρία διοργάνωσε διεθνές συμπόσιο για τα 100 χρόνια από τη γέννηση του Καραθεοδωρή, ενώ το 2000 το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης διοργάνωσε παγκόσμιο συνέδριο Μαθηματικών για τα 50 χρόνια από τον θάνατο του μεγάλου επιστήμονα.

Ανδριάντες του έχουν στηθεί στην Κομοτηνή – με πρωτοβουλία του εκεί παραρτήματος της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρίας – καθώς και στο Περιστέρι Αττικής. Η προτομή του ανεγέρθηκε στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου, ενώ σε πολλές οδούς ελληνικών πόλεων έχει δοθεί το όνομα του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή.

Ο Σύλλογος Ελλήνων Επιστημόνων Βερολίνου, το κτίριο Διοίκησης του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, το Γυμνάσιο Παλαιού Ψυχικού, το 4ο Λύκειο Γαλατσίου, το 30ό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης και το Ελληνικό Λύκειο Μονάχου φέρουν το όνομα “Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή”.

Το Μουσείο Καραθεοδωρή ιδρύθηκε και λειτουργεί στην Κομοτηνή και εκεί εκτίθενται βιβλία, χειρόγραφες επιστολές από και προς τους Einstein, Rosenthal, Kneser, αυθεντικά έγγραφα, φωτογραφίες της οικογένειας Καραθεοδωρή κ.ά.

Σε συνεδρίαση της Βουλής το Δεκέμβριο του 1929 ο Βενιζέλος λέει τα εξής:

«Όπως γνωρίζετε, ο Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή δεν είναι μόνον μια μεγάλη Μαθηματική Εξοχότης, αλλά και διακεκριμένος Οργανωτής Ανωτέρων Σχολών της Ευρώπης. Η Μεγάλη Γερμανία ανέθεσε εις αυτόν την οργάνωση του Πανεπιστημίου του Breslau,

ενώ ο Υπουργός Παιδείας Γεώργιος Παπανδρέου συμπληρώνει:

«Θεωρούμεν ευτυχές το γεγονός για τα Πανεπιστήμια Αθηνών και Θεσσαλονίκης και ενός τρίτου (!) που ενδεχομένως είναι το Πανεπιστήμιο Αιγαίου (!) με έδρα τη Μυτιλήνη ή τη Χίο, διότι, ως Έλλην Επιστήμων, ο Κων. Καραθεοδωρή ο οποίος τιμά το Ελληνικόν όνομα εις την ξένη, έτρεξε να προσφέρει τα φώτα του προς την Πατρίδα» (αυτά Δεκέμβρη του ’29).

Η σχέση του με τον Αϊνστάιν

Μέσα στην τεράστια και λαμπρή επιστημονική του καριέρα ξεχωρίζει και η σχέση του με τον Αϊνστάιν. Μέσα από την αλληλογραφία του (ξεκινά τον Σεπτέμβρη του 1916) προκύπτει η μεγάλη συμβολή του Έλληνα μαθηματικού σε 3 δυσκολίες που συνάντησε στη διατύπωση της γενικής θεωρίας της σχετικότητας. Ο Αϊνστάιν αναγνώρισε τη βοήθεια που δέχτηκε από τον Κ. Καραθεοδωρή. Σε μία επιστολή, αντίγραφο της οποίας βρίσκεται στα αρχεία του μουσείου Κ. Καραθεοδωρή, γράφει:

«Αξιότιμε κύριε συνάδελφε!

Θεωρώ την παράγωγό σας υπέροχη.

Αρχικά με δυσκόλεψε ένα μικρό γραφικό λάθος που βρισκόταν στην δεύτερη σελίδα. Τώρα όμως κατανοώ τα πάντα. Θα έπρεπε να δημοσιεύσετε την θεωρία μ’ αυτήν την μορφή στo Αnnalen der Physik, γιατί οι Φυσικοί συνήθως δεν γνωρίζουν τίποτε για το αντικείμενο αυτό, όπως και εγώ άλλωστε. Θα πρέπει να σας φάνηκα με την επιστολή μου σαν τον Βερολινέζο εκείνο, ο οποίος μόλις τώρα ανακάλυψε το Γκρούνεβαλντ και ρωτάει αν υπήρξαν ποτέ άνθρωποι εκεί μέσα.

Αν θέλετε δε να κάνετε τον κόπο να μου αναπτύξετε και τους κανονικούς μετασχηματισμούς θα βρείτε στο πρόσωπό μου έναν ευγνώμονα και συνειδητό ακροατή. Κι αν επιπλέον λύσετε το πρόβλημα των κλειστών χρονικών γραμμών, τότε προσκυνώ σας. Εδώ κρύβεται κάτι, με το οποίο αξίζει να ασχοληθούν οι κορυφαίοι.

Τους εξαιρετικούς μου χαιρετισμούς

Δικός σας Α. Αϊνστάιν».

Η επιστημονική εργασία του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή

Διατριβή με θέμα ” Για τις ασυνεχείς λύσεις του λογισμού των μεταβολών”. Το 1904 παραδίδει τη διατριβή στον καθηγητή Hermann Minkowski, θεμελιωτή της ειδικής θεωρίας της σχετικότητας.

Υφηγεσία με θέμα ”Ισχυρά μέγιστα και ελάχιστα των απλών ολοκληρωμάτων ” (1905).

Απόδειξη του θεωρήματος A. Poincare (1919).

Ενασχόληση με τα μαθηματικά των πλατωνικών διαλόγων.

Παρουσίαση στην Πρωσική Ακαδημία Επιστημών της αξιωματικής της Θεωρίας της Σχετικότητας (1924).

Μαθηματική Ανάλυση της Γεωμετρίας.

Μαθηματική απεικόνιση στη Θερμοδυναμική.

Μελέτη της Γεωμετρικής Οπτικής που οδηγεί σε αξιόλογες εφαρμογές.

Το σύστημα τηλεσκοπίων του Palomar (USA) βασίζεται στη θεωρία Καραθεοδωρή.

Παρουσίαση του θεωρήματός του. Θεώρημα Καραθεοδωρή.

Τα βιβλία του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή που υπάρχουν σήμερα:

Άπαντα μαθηματικά έργα, σε 5 τόμους των 500 σελίδων καθένας που εκδόθηκαν το 1954 στο Μόναχο με την επιμέλεια της Βαυαρικής Ακαδημίας Επιστημών.

Λογισμός των Μεταβολών, 400 σελίδων που εκδόθηκε το 1939.

Σύμμορφες Απεικονίσεις, 114 σελίδων που εκδόθηκε το 1932.

Θεωρία Πραγματικών Συναρτήσεων, 720 σελίδων που εκδόθηκε το 1918.

Θεωρία Μιγαδικών Συναρτήσεων μιας Μεταβλητής, σε 2 τόμους των 300 και 200 σελίδων αντίστοιχα που εκδόθηκε το 1950.

Γεωμετρική Οπτική, 350 σελίδων που εκδόθηκε το 1932 στη Στουτγκάρδη.

Αλγεβρική Θεωρία του Μέτρου Ολοκλήρωσης, 367 σελίδων, έκδοση 1939.

Νοιώθω υπερήφανος ως Έλληνας γιατί ένας ακόμη συμπολίτης μας συνέβαλε αποφασιστικά στην πρόοδο της επιστήμης του, διακρίθηκε σε παγκόσμιο επίπεδο και, δυστυχώς, η πατρίδα του δεν ανακάλυψε τις ικανότητες του και δεν ωφελήθηκε από τα λαμπρά του επιστημονικά (μαθηματικά) προσόντα ενός παιδιού της. Ο Κωνσταντίνος μας έκανε υπερήφανους και έμεινε αθάνατος στην διεθνή επιστημονική κοινότητα με το Θεώρημα Καραθεοδωρή.

Του Παναγιώτη Μυργιώτη*

* Ο Παναγιώτης Μυργιώτης είναι Μαθηματικός
February 4, 2024
«Δεν με νοιάζει για το χέρι μου κύριε Κυβερνήτα. Τι είναι ένα χέρι για την Πατρίδα!»

22 Οκτωβρίου 1943: Το Αντιτορπιλικό “ΑΔΡΙΑΣ” με Κυβερνήτη τον Αντιπλοίαρχο Ιωάννη Τούμπα, προσκρούει σε νάρκη!

Το Α/Τ ΑΔΡΙΑΣ απέπλευσε εγκαίρως, μαζί με το βρετανικό HURWORTH. Στις 22.00 έπρεπε να βρίσκονται και να αρχίσουν τον βομβαρδισμό των εχθρικών θέσεων στην Κάλυμνο. Ενώ πλησίαζαν και τα πυροβόλα ήταν έτοιμα, ώρα 21.56 αισθάνθηκαν μια ισχυρή διπλή δόνηση στο ΑΔΡΙΑΣ και ταυτόχρονα ακούστηκε μια δυνατή έκρηξη. Το πλοίο είχε πέσει σε νάρκη! Ο Κυβερνήτης που βρισκόταν στην γέφυρα τινάχθηκε κυριολεκτικά στον αέρα, ενώ αμέσως μετά μια τρομερή πίεση τον έσπρωξε απότομα κάτω και τον χτύπησε οριζόντια με το στήθος του στο δάπεδο. Χιλιάδες κομμάτια σίδερο που άρχισαν να εκσφενδονίζονται τον καταπλάκωσαν!

Τραυματισμένος και με σπασμένο το δεξί του χέρι, μπόρεσε με μεγάλη προσπάθεια να ανασηκωθεί και να κοιτάξει μπροστά. Αντί για την πλώρη είδε θάλασσα. Τότε ένιωσε πως το στόμα του ήταν γεμάτο αίμα και νόμισε ότι είχε πάθει εσωτερική αιμορραγία. Παντού γύρω του είδε νεκρούς και τραυματίες, κατάφερε όμως να συγκεντρώσει όλες τις δυνάμεις του και να φωνάξει δυνατά:

«Μην ξεχνάτε, πως είσθε Έλληνες!».

Ο Υποπλοίαρχος Σωτηρίου εκείνη την στιγμή κατέβηκε από τον κατευθυντήρα τραυματισμένος. Ο Γεώργιος Παπαφρατζέσκος είχε δεχθεί μεγάλο χτύπημα στο αριστερό του χέρι με αποτέλεσμα αυτό να αποκοπεί μέχρι και το κόκκαλο, ενώ το υπόλοιπο μέλος του είχε απομείνει κρεμασμένο από το δέρμα. Δεν πτοήθηκε, αλλά συνέχισε κανονικά να εκτελεί τα καθήκοντα του, αφού έδεσε το σακατεμένο χέρι του στο σωσίβιο με ένα κουρέλι.

Το βρετανικό Αντιτορπιλικό HURWORTH αφού καθαίρεσε την πετρελάκατό του για περισυλλογή ναυαγών, άρχισε να πλησιάζει αργά, ενώ ο Αντιπλοίαρχος Ράϊτ εξέπεμψε το σήμα:

«Κρατήσατε. Θα σας πλευρίσω για να παραλάβω το πλήρωμα σας. Κατόπιν να βυθισθεί το πλοίο».

Μεγάλο μέρος των επιζώντων του πληρώματος είχε μαζευτεί στην γέφυρα και με αγωνία παρακολουθούσε τις εξελίξεις. Όλοι τους χλόμιασαν μόλις άκουσαν την διαταγή από τον Διοικητή τους και έστρεψαν το βλέμμα τους στον Κυβερνήτη. Εκείνος είχε πάρει ήδη την απόφαση. Θα έμενε στο πλοίο του! Ήθελε όμως να ξέρει τι θα έκαναν οι υπόλοιποι. Γι’ αυτό με την βροντώδη φωνή του τους ρώτησε:

«Θα εγκαταλείψουμε το πλοίο μας;»

Αμέσως με μια φωνή όλοι τους απάντησαν: «Όχι, Ποτέ!».

Μετά απ’ αυτό ο Κυβερνήτης δεν είχε άλλη επιλογή. Έπρεπε να αρνηθεί την εκτέλεση της διαταγής του ανωτέρου του. Διέταξε το σηματωρό να απαντήσει αρνητικά. Ο Διοικητής επανέλαβε άλλες δύο φορές την ίδια διαταγή και έλαβε ισάριθμες αρνητικές απαντήσεις.

Το ΑΔΡΙΑΣ με μεγάλες δυσκολίες στον χειρισμό του, κατευθύνθηκε με οδηγό τον Πολικό Αστέρα προς τις Μικρασιατικές Ακτές, ενώ η κλίση του διαρκώς μεγάλωνε σε σημείο που η κρεμασμένη στα καπόνια βάρκα άρχισε να πλέει στην θάλασσα. Το πλοίο ήταν τόσο έμπρωρο που οι προπέλες άρχισαν να ξενερίζουν!

Ο Κυβερνήτης είχε διατάξει σημαιοστολισμό με έπαρση της επίσημης μεταξωτής σημαίας. Αν το ηρωικό πλοίο του βυθιζόταν, θα έπρεπε το τέλος του να ήταν αυτό που άξιζε σε ένα γενναίο και υπερήφανο πολεμιστή.

Το ταξίδι συνεχίσθηκε κανονικά με ταχύτητα πέντε κόμβων και ολοκληρώθηκε χάρις στο γενναίο του πλήρωμα, που έκανε το καθήκον του ακόμα και όταν τα τραύματα άρχισαν να κρυώνουν και να πονάνε πολύ περισσότερο. Ο Κυβερνήτης συνεχώς έφτυνε αίμα! Τα τραύματά του πονούσαν και η αναπνοή του γινόταν όλο και πιο δύσκολη. Απομάκρυνε όσους δεν ήταν απαραίτητοι από την γέφυρα για να μην βλέπουν την κατάστασή του και πέσει το ηθικό…

Μετά τρεις ώρες ταξίδι το καράβι έφθασε και προσαιγιαλώθηκε στην Μύνδον της Μικράς Ασίας. Η ώρα ήταν 00.50 της 23ης Οκτωβρίου και το πλοίο είχε διανύσει σ’ αυτή την κατάσταση δεκαέξι ναυτικά μίλια! Ο χρόνος ήταν οριακός διότι αν η κλίση είχε προλάβει να μεγαλώσει λίγο ακόμα θα είχε βουλιάξει.

Μετά την προσαιγιάλωση του πλοίου, ο Κυβερνήτης ξεκίνησε την επιθεώρηση του για τον εντοπισμό εγκλωβισμένων.

Μπαίνοντας στο καρέ που είχε μετατραπεί σε χειρουργείο μάχης, βρέθηκε μπροστά σ’ ένα φρικτό θέαμα! Ο γιατρός Σημαιοφόρος Καποδίστριας πασαλειμμένος με αίματα από διάφορους τραυματίες, έκοβε με ένα κοινό ψαλίδι το αριστερό χέρι του Παπαφρατζέσκου επάνω από τον αγκώνα, χωρίς κανένα αναισθητικό βέβαια. Όλο το ιατροφαρμακευτικό υλικό είχε καταστραφεί. Ο Τούμπας στάθηκε μελαγχολικά κοιτώντας θλιμμένος αυτό το νεαρό παιδί που θα ζούσε όλη την υπόλοιπη ζωή του ανάπηρος. Προσπάθησε να του πει κάτι δείχνοντας την συμπόνια του. Τα μάτια όμως του γενναίου Υπαξιωματικού πετάχτηκαν κυριολεκτικά έξω από τις κόχες τους και έβγαλαν σπίθες! Ο Παπαφρατζέσκος δεν χρειαζόταν καμμιά παρηγοριά! Στράφηκε όλο υπερηφάνεια και του είπε:

«Δεν με νοιάζει για το χέρι μου κύριε Κυβερνήτα. Τι είναι ένα χέρι για την Πατρίδα!».

Με τον απολογισμό των απωλειών ο αριθμός των νεκρών είχε φθάσει στους εικοσιένα και των τραυματιών στους τριάντα.

ΑΘΑΝΑΤΟΙ

February 4, 2024
Η ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ Ι. ΜΕΤΑΞΑ ΣΤΟ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ ΜΕΓΑΛΗ ΒΡΕΤΑΝΙΑ, ΣΤΙΣ 30 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1940. ΔΕΙΤΕ ΤΙ ΑΠΑΙΤΟΥΣΕ Ο ΧΙΤΛΕΡ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΠΟΥ Η ΕΛΛΑΔΑ ΠΡΟΣΧΩΡΟΥΣΕ ΣΤΟΝ ΑΞΟΝΑ.

ΑΠΑΝΤΕΣ ΟΙ ΣΗΜΕΡΙΝΟΙ ΘΑ ΠΕΤΑΓΑΝ ΤΗ ΣΚΟΥΦΙΑ ΤΟΥΣ ΚΑΘΩΣ ΕΧΟΥΝ ΑΠΟΔΕΙΞΕΙ ΟΤΙ ΠΑΡΑΧΩΡΟΥΝ ΕΔΑΦΗ ΑΝΕΥ ΑΝΤΑΛΛΑΓΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΤΡΙΔΑ!!!

“Κύριοι,

Έχω λογοκρισίαν και ημπορώ να σας υποχρεώσω να γράφετε μόνον ό,τι θέλω. Aυτήν την ώραν όμως δεν θέλω μόνον την πέννα σας. Θέλω και την ψυχήν σας. Γι’ αυτό σας εκάλεσα σήμερα για να σας μιλήσω με χαρτιά ανοιχτά. Θα σας ειπώ τα πάντα. Θα σας ειπώ ακόμη και τα μεγάλα μου πολιτικά μυστικά. Θέλω vα ξέρετε και σεις όλα τα σχετικά με την εθνικήν μας περιπέτεια ώστε να γράφετε, όχι συμμορφούμενοι προς τας οδηγίας μου, αλλά εμπνεόμενοι εις την προσωπική σας πίστιν από την γνώσιν των πραγμάτων.

Σας απαγορεύω να ανακοινώσητε σχετικά το παραμικρόν σ’ οποιονδήποτε. Απολύτως και γιά οιονδήποτε λόγον. Κάθε παράβασις αυτής της εντολής μου θα έχη δια τον υπεύθυνον -και να είσθε βέβαιοι ότι θα ευρεθή ο υπεύθυνος- τας συνεπείας τας οποίας πρέπει να έχη σε πόλεμο ζωής ή θανάτου του Έθνους η προδοσία ενός μεγάλου μυστικού, έστω και αυτό αν έγινε από αφέλεια, χωρίς την παραμικρή κακή πρόθεσι. Φυσικά έχω τον λόγον σας…

Mη νομίσητε ότι η απόφασις του ΟΧΙ πάρθηκε έτσι, σε μια στιγμή. Μην φαντασθήτε ότι εμπήκαμε στον πόλεμο αιφνιδιαστικά. Ή ότι δεν έγινε παν ό,τι επετρέπετο και μπορούσε να γίνει δια να τον αποφύγωμε. Από την εποχήν της καταλήψεως της Αλβανίας το Πάσχα πέρυσι το πράγμα άρχισε να φαίνεται. Από τον περασμένο Μάιο είπα καθαρά στον κ. Γκράτσι ότι αν προσεβαλλόμεθα εις τα εθνικά κυριαρχικά μας δικαιώματα, θα ανθιστάμεθα αντί πάσης θυσίας και δι’ όλων των μέσων. Συγχρόνως όμως μου ήρχοντο από την Ρώμην, από την Βουδαπέστην, από τα Τίρανα, από παντού πληροφορίαι αντίθετοι .

Εις τας 15 Αυγούστου έγινεν ο τορπιλλισμός της ΕΛΛΗΣ. Γνωρίζετε ότι από την πρώτην στιγμήν διεπιστώθη ότι το έγκλημα ήτο Ιταλικόν. Εν τούτοις δεν επετρέψαμεν να γνωσθή ότι είχομεν και τας υλικάς πλέον αποδείξεις περί της εθνικότητος του εγκληματίου . Συγχρόνως όμως διέταξα τα αντιτορπιλικά τα οποία συνώδευον τα πλοία που μετέφερον τους προσκηνητάς από την Τήνον μετά το έγκλημα, άν προσβληθούν από αεροπλάνα ή οπωσδήποτε άλλως να κάμουν αμέσως χρήσιν των όπλων των. Θα σας αποκαλύψω τώρα, ότι τότε διέταξα να βολιδοσκοπηθή καταλλήλως το Βερολίνον.

Μου διεμηνύθη εκ μέρους τον Χίτλερ, η σύστασις να αποφύγω οιονδήποτε μέτρον δυνάμενον να θεωρηθή από την Ιταλίαν πρόκλησις. Έκαμα το πάν δια να μη μπορούν οι Ιταλοί να εμφανισθούν ως δυνάμενοι να έχουν όχι αφορμάς ευλόγους, αλλ’ ούτε ευλογοφανές παράπονον εκ μέρους μας, αν και από την πρώτην στιγμήν αντελήφθην τι πράγματι εσήμαινεν η όλως αόριστος σύστασις του Βερολίνου. Σεις καλύτερον παντος άλλου γνωρίζετε ότι έκαμα το πάν δια να μη δώσωμεν αφορμήν εμφανίσεως της Ιταλίας ως δυναμένης να έχη ευλογοφανείς καν αφορμάς αιτιάσεων. Λόγω του επαγγέλματός σας έχετε παρακολουθήσει εις όλες τις λεπτομέρειες την ιστορίαν των ατελειώτων ιταλικών προκλήσεων δημοσιογραφικών και άλλων, αλλά και την χριστιανικήν υπομονήν την οποίαν ετηρίσαμεν, προσποιούμενοι ότι δεν τις καταλαβαίνουμε, περιοριζόμενοι μόνον σε δημοσιογραφικάς ανασκευάς των ιταλικών εναντίον μας κατηγοριών .

Ομολογώ ότι εμπρός εις την φοβεράν ευθύνην της αναμίξεως της Ελλάδος εις τέτοιον μάλιστα πόλεμον, έκρινα πώς καθήκον μου ήτο να δω εάν θα ήτο δυνατόν να προφυλάξω τοv τόπον από αυτόν έστω και δια παντός τρόπου, ο οποίος όμως θα συμβιβάζετο με τα γενικώτερα συμφέροντα του Έθνους.

Εις σχετικάς βολιδοσκοπήσεις προς την κατευθυνσιν τον Άξονος μου έδόθη να εννοήσω σαφώς ότι μόνη λύσις θα μπορουσε να είναι μία εκουσία προσχώρησιν της Ελλάδος εις την «Νέαν Τάξιν» . Προσχώρησις που θα εγένετο όλως ευχαρίστως δεκτή από τον Χίτλερ «ως εραστήν του Ελληνικού πνεύματος».

Συγχρόνως όμως μου εδόθη να εννοήσω ότι η ένταξις εις την Νέαν Τάξιν προϋποθέτει προκαταρκτικήν άρσιν όλων των παλαιών διαφορών με τους γείτονάς μας, και ναι μεν αυτό θα συνεπήγετο φυσικά θυσίας τινάς δια την Ελλάδα, αλλά αι θυσίαι θα έπρεπε να θεωρηθούν απολύτως «ασήμαντοι» εμπρός εις τα «οικονομικά και άλλα πλεονεκτήματα» τα οποία θα είχεν δια την Ελλάδα ή Νέα Τάξις εις την Ευρώπην και εις την Βαλκανικήν.

Φυσικά με πάσαν περίσκεψιν και ανεπισήμως επεδίωξα δι’ όλων των μέσων να κατατοπισθώ συγκεκριμένως ποίαι θα ήσαν αι θυσίαι αυταί, με τας οποίας η Ελλάς θα έπρεπε να πληρώση την ατίμωσιν της εξ ιδίας θελήσεως προσφοράς της να υπαχθή υπό την Νέαν Τάξιν.

Με καταφανή προσπάθειαν αποφυγής σαφούς καθορισμού μου εδόθη να καταλάβω ότι η προς τους Έλληνας στοργή του Χίτλερ ήτο οι εγγυήσεις oτι αι θυσίαι αυταί θα περιορίζοντο «εις το ελάχιστον δυνατόν». Όταν επέμεινα να κατατοπισθώ, πόσον επί τέλους θα μπορουσε να είναι αύτο το έλάχιστον τελικώς, μάς εδόθη να καταλάβωμεν ότι τούτο συνίστατο εις μερικάς ικανοποιήσεις προς την Ιταλίαν δυτικώς μέχρι Πρεβέζης, ίσως και προς την Βουλγαρίαν ανατολικώς μέχρι Δεδεαγάτς .

Δηλαδή θα έπρεπε δια να αποφύγωμεν τov πόλεμον, να γίνωμεν εθελονταί δούλοι και να πληρώσωμεν αυτήν την τιμήν… με το άπλωμα του δεξιού χεριού της Ελλάδος προς ακρωτηριασμόν από την Ιταλίαν και του αριστερού προς ακρωτηριασμόν από την Βουλγαρίαν. Φυσικά δεν ήτo δύσκολον να προβλέψη κανείς ότι εις μίαν τοιαύτην περίπτωσιν οι Άγγλοι θα έκοβαν και αυτοί τα πόδια της Ελλάδος. Και με το δίκαιόν των.

Κυρίαρχοι πάντοτε της θαλάσσης δεν θα παρέλειπον, υπερασπίζοντες πλέον τον εαυτόν των, έπειτα από μίαν τοιαύτην αυτοδούλωσιν της Ελλάδος εις τους εχθρούς των να καταλάβουν την Κρήτην και τας άλλας νήσους μας τουλάχιστον.

Το συμπέρασμα αυτό δεν προέκυψεν μόνον από την πλέον απλήν λογικήν, άλλά και από ασφαλείς και βεβαίας πληροφορίας εξ Αιγύπτου, καθ’ ας ειχεν ήδη προμελετηθή και αντιμετωπισθή ή ενέργεια που θα έπρεπε να γίνη ως φυσικόν επακόλουθον πάσης τυχόv εκουσίας ή ακουσίας συνεργασίας της Ελλάδος με τον Άξονα, εις τας ελληνικάς νήσους και προς παρεμπόδισιν εν περιπτώσει της δυνατότητος δια τόν Άξονα να τας χρησιμοποιήση.

Δεν δύναμαι αφ’ ετέρου να μη παραδεχθώ ότι εις μίαν τοιαύτην περίπτωσιν το δίκαιον δεν θα ευρίσκετο με το μέρος της Κυβερνήσεως των Αθηνών και να μην αναγνωρίσω, ότι όταν ένας λαός, όπως ο αγγλικός, αμύνεται δια την ζωήν του, θα ήτο πλήρως δικαιολογημένος να κάνη τα ανωτέρω. Αλλά τότε ο Ελληνικός λαός δικαίως θα ετάσσετο εναντίον της κυβερνήσεως η οποία δια vα τον προφυλάξη από τον πόλεμον θα τον κατεδίκαζε εις εθελουσίαν υποδούλωσιν μετ’ εθνικού ακρωτηριασμού.

Αυτή η δήθεν προφύλαξις θα ήτο δια την τύχην της εις το μέλλον Ελληνικής φυλής, πλέον ολεθρία και από τας χειροτέρας έστω συνεπείας οποιουδήποτε πολέμου. Το δίκαιον λοιπόν, δεν θα ήτο με το μέρος της Κυβερνήσεως των Αθηνών, εάν η τελευταία ενήργει κατά τας υποδείξεις του Βερολίνου που ανέφερα. Το δίκαιον θα ήτο με το μέρος του Ελληνικού Λαού, ο οποίος θα κατεδίκαζεν αυτήν, και των Άγγλων οι οποίοι υπερασπίζοντες την ύπαρξίν των επίσης δικαίως θα ελάμβανον τα μέτρα που εφέροντο έχοντες μελετήσει, εισακούοντες άλλωστε τας δικαίας αιτιάσεις των Ελλήνων, οίαι θα προέκυπτον εν καιρώ εάν εδίδετο ή εύλογος αυτή αφορμή.

Θα εδημιουργούντο έτσι όχι δύο, όπως το 1916, άλλά τρείς αυτήν την φοράν Ελλάδες.

Η πρώτη θα ήτο η επίσημος των Αθηνών η οποία είχεν φθάσει εις την πόρωσιν και το κατάντημα δια να αποφύγη τον πόλεμον να δεχθή να γίνη εθελοντής δούλος, πληρώνουσα μάλιστα την τιμήν αυτήν και με την συγκατάθεσίν της να αυτοακρωτηριασθή τραγικώτατα, παραδίδουσα εις την δουλείαν πληθυσμούς αμιγώς Ελληνικούς και μάλιστα δύναμαι να είπω τους Ελληνικωτέρους των Ελληνικών τοιούτους. Δευτέρα θα ήτο η πραγματική Ελλάς. Δηλαδή η παμψηφία της κοινής γνώμης του Έθνους, το οποίον ποτέ δεν θα απεδέχετο την εκουσίαν του υποδούλωσιν πληρωνομένην μάλιστα με εθνικόν ακρωτηριασμόν αφόρητον και ισοδυναμούσαν με οριστικήν ατίμωσιν και μελλοντικήν βεβαίαν εκμηδένισιν του Ελληνισμού ως εννοίας και οντότητος, εκμηδένισιν πρώτον ηθικήν και δεύτερον εν συνεχεία της ηθικής και υλικήν.

Tο Έθνος ουδέποτε θα συνεχώρει εις τόν Βασιλέα και την Εθνικήν Κυβέρνησιν της 4ης Αυγούστου, τοιαύτην πολιτικήν. Τρίτη τέλος θα προέκυπτε μία ακόμη Ελλάς, η Ελλάς την οποίαν δεν θα παρέλειπον να δημιουργήσουν, φυσικά με την επίκλησιν του δημοκρατισμού, οι δημοκρατικοί Έλληνες υπό την κάλυψιν του βρετανικού Στόλου εις τα νήσους, Κρήτην και εις τας άλλας. Η τρίτη αυτή Ελλάς, η «Δημοκρατική» θα είχε με το μέρος της όχι μόνον την πρόθυμον υποστήριξιν της Αγγλίας εις την οποίαν θα έδιδε το δικαίωμα να καλύψη τας νήσους μας, καλυπτομένη και η ιδία εις την Βόρειον Αφρικήν, αλλά θα είχε με το μέρος της και το Εθνικόν δίκαιον. Η ηθική της δύναμις λοιπόν θα απερρόφα μοιραίως την επίσημον Ελλάδα, διότι θα διέθετεν η τρίτη αυτή Ελλάς, την ανεπιφύλακτον έγκρισιν και ενίσχυσιν της ανεπισήμου, της «δευτέρας» Ελλάδος, της Εθνικής δημοσίας γνώμης εν τη παμψηφία της.

Έζησα κύριοι την περίοδον του Εθνικού Διχασμού που εδημιουργήθη το 1916 όταν από την κατάστασιν εκείνην προέκυψαν δύο Ελλάδες, η των Αθηνών και της Θεσσαλονίκης. Τον κίνδυνον από μίαν νέαν διαίρεσιν της Ελλάδος προκύπτουσαν συνεπεία του Δευτέρου Παγκοσμίου πολέμου, όπως η διαίρεσις του 1916 πρέκυψε συνεπεία του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, μίαν νέαν διαίρεσιν μάλιστα πολύ τραγικωτέραν, διότι όπως την εσκιαγράφησα δεν θα είναι καν διχασμός, αλλά τριχοτομισμός. Toν κίνδυνον αυτόν τον θεωρώ κύριοι, δια το Έθνος και το μέλλον του ασυγκρίτως χειρότερον από τον πόλεμον, έστω και αυτόν τον πόλεμον, από τον οποίον είναι δυνατόν και δουλωμένη ακόμη να βγη προσωρινώς η Ελλάς. Λέγω προσωρινώς, διότι πιστεύω ακράδαντα ότι τελικώς η νίκη θα είναι με το μέρος μας.

Γιατί οι Γερμανοί δεν θα νικήσουν. Δεν μπορεί να νικήσουν.

Υπάρχουν πολλά εμπόδια.

Η Ελλάς είναι αποφασισμένη να μη προκαλέση, μεν, με κανένα τρόπο κανένα, αλλά και με κανένα τρόπο να μη υποκύψη. Προ παντός είναι αποφασισμένη να υπερασπίση τα εδάφη της, έστω και αν πρόκειται να πέση. Ήδη δε, η απόφασίς της αυτή και η πολιτική της αυτή, χάρις εις την οποίαν απρόκλητα προσεβλήθη, χάρισαν στον τόπο και στον λαό μας το πλέον ανεκτίμητον των αγαθών και το μεγαλύτερον στοιχείον της δυνάμεως του: Αυτή η πολιτική έδωσεν εις τον λαόν την απόλυτη ψυχική, και πανεθνική ένωσί του .

Σήμερα όμως επί πλέον υπάρχουν και μερικοί άλλοι παράγοντες που προδικάζουν την τελική μας νίκη. Η Τουρκία δεν είναι όπως το 1916 σύμμαχος των Γερμανών. Είναι σύμμαχος των Άγγλων. Η Βουλγαρία βέβαια ενεδρεύει και τώρα όπως και τότε, αλλ’ εν πάση περιπτώσει αυτήν την εποχήν τουλάχιστον προς το παρόν δεν τολμά. Ο καιρός όμως δεν δουλεύει για τον Άξονα. Δουλεύει για τους αντιπάλους του. Τέλος δια την Γερμανίαν η νίκη θα ήτο εν πάση περιπτώσει δυνατή μόνο με κοσμοκρατορίαν.

Αλλ’ η κοσμοκρατορία δια την Γερμανίαν κατέστη οριστικά αδύνατος στην Δουνκέρκη. Ο πόλεμος δια τον Άξονα έχει χαθή, από την στιγμήν που η Αγγλία διεκήρυξε: «Θα πολεμήσωμεν έστω και μόνον εις το νησί μας και πέραν των θαλασσών, θα πολεμήσωμεν μέχρι της νίκης» .

Αλλά επί πλέον και ημείς οι Έλληνες πρέπει να γνωρίζωμεν ότι δεν πολεμούμεν μόνον δια την νίκην, αλλά και δια την δόξαν .

Δεν ξέρω αν κανείς αντιβενιζελικός από σας είναι πάντοτε αδιάλλακτος.”

«Είμαι εγώ, κύριε Πρόεδρε», απήντησεν ο παριστάμενος παλαίμαχος και αδιάλλακτος αρθρογράφος του αντιβενιζελικού τύπου κ. Κρανιωτάκης.

“Λοιπόν ακούστε κ.Κρανιωτάκη δια να συνεννοηθούμε. Εγώ, κύριοι, όπως επαρκώς σας εξήγησα, ετήρησα μέχρι σήμερον την πολιτικήν του αειμνήστου Βασιλέως Κωνσταντίνου, δηλαδή την πολιτικήν της αυστηράς ουδετερότητος. Έκαμα το παν δια να κρατήσω την Ελλάδα μακράν της συγκρούσεως των μεγάλων κολοσσών. Ήδη μετά την άδικον επίθεσιν της Ιταλίας, η πολιτική την οποίαν ακολουθώ είναι η πολιτική του αειμνήστου Βενιζέλου.

Διότι είναι η πολιτική του συνταυτισμού της Ελλάδος με την τύχην της δυνάμεως, δια την οποίαν η θάλασσα είναι ανέκαθεν όπως και δια την Ελλάδα, όχι το εμπόδιον που χωρίζει αλλά η υγρά λεωφόρος που συνδέει. Βέβαια εις την ιστορίαν μας την νεωτέραν δεν είχομεν μόνον ευγνωμοσύνης λόγους και αφορμάς δια την Αγγλίαν, της οποίας άλλως τε η μεταπολεμική, πολιτική των τελευταίων ιδίως ετών, είναι πολιτική μεγίστων και ιστορικών αγγλικών ευθυνών. Αλλά τας ευθύνας της αυτάς η Αγγλία τας αποδίδει σήμερον με την υπερήφανον αποφαστικότητα λαού μεγάλου, σώζοντος την ελευθερίαν του κόσμου και του πολιτισμού. Δια την Ελλάδα η Αγγλία είναι η φυσική φίλη και επανειλημμένως εδείχθη προστάτρια, ενίοτε δε η μόνη προστάτρια.

Η νίκη θα είναι και δεν μπορεί παρά να είναι δική της. Θα είναι νίκη του Αγγλοσαξωνικού κόσμου, απέναντι του οποίου η Γερμανία, η οποία αφού έως τώρα δεν ηδυνήθη να επιτύχη οριστικόν αποτέλεσμα, είναι καταδικασμένη να συντριβή. Διότι από τώρα και πέρα ο ορίζων δεν πρέπει να θεωρήται δια τον Άξονα ανέφελος ούτε προς Ανατολάς και η Ανατολή είναι πάντοτε μυστηριώδης. Πάντοτε ήτο, αλλά σήμερον υπέρ ποτέ είναι γεμάτη απρόοπτα και μυστήριο.

Τελικώς λοιπόν θα νικήσωμεν. Και θέλω φεύγοντες από την αίθουσαν αυτήν να πάρετε μαζί σας όλην την δική μου απόλυτη βεβαιότητα, ότι θα νικήσωμεν. Εν τούτοις πρέπει να σας επαναλάβω ό,τι επισημότερον διεκήρυξα από την πρώτην στιγμήν. Η Ελλάς δεν πολεμά δια την νίκην. Πολεμά δια την Δόξαν. Και δια την τιμήν της. Έχει υποχρέωσιν προς τον εαυτόν της να μείνη αξία της ιστορίας της.

Η Ιταλία είναι μεγάλη δύναμις, όταν δε προχθές έγινεν η πρώτη αεροπορική επιδρομή, ομολογώ ότι με έκπληξιν ήκουσα εις σχετικήν ερώτησίν μου την απάντησιν, ότι τα επιδραμόντα αεροπλάνα ήσαν μόνον ιταλικά. Αυτό φθάνει να σας δώση να καταλάβετε με ποιες ιδέες μπήκα στον πόλεμο.

Αλλά υπάρχουν στιγμές κατά τις οποίες ένας λαός οφείλει, αν θέλη να μείνη μεγάλος, να είναι ικανός να πολεμήση, έστω και χωρίς καμμίαν ελπίδα νίκης.Μόνον διότι πρέπει.

Γνωρίζω ότι ο ελληνικός λαός θα ήτο αδύνατον να δεχθή άλλο τι αυτήν την στιγμήν. Διότι είναι ελεύθερος και απερίσπαστος εις την φυσικήν ευθυκρισίαν και υπερηφάνειαν, εφ’ όσον δεν εδόθη ευκαιρία να θολωθή η κρίσις του δι’ αγοραίων θορύβων και παραπλανητικών εκστρατειών. Εκάμαμεν ότι ήτο δυνατόν δια να μη έχωμεν το παραμικρόν άδικον. Και θα εξακολουθήσωμεν την ιδίαν τακτικήν μέχρι τέλους. Σας έχω στο τραπέζι μερικά έγγραφα. Είναι όλαι αι αποδείξεις της ιταλικής ενέδρας εκ προμελέτης.

Όταν τελειώσω μπορείτε να τα δείτε. Περιττόν να πάρετε σημειώσεις. Συντομώτατα θα δημοσιευθούν εις την Λευκήν Βίβλον, η οποία διέταξα να εκδοθή το ταχύτερον. Δεν σας κρύβω κύριοι, ότι η κατάστασις είναι εξαιρετικά δύσκολη. Μας περιμένουν μάλιστα δοκιμασίαι μεγάλαι. Δια να μη δώσω ευκαιρίαν προς την επιζητουμένην δια παντός τρόπου αφορμήν κατασυκοφαντήσεώς μας, ευρέθην υποχρεωμένος να πάρω μίαν απόφασιν εξόχως σοβαράν. Να μην κάμω την επιστράτευσιν, όταν από καιρού την εζήτησε και εξηκολούθησεν επανειλημμένως να μού την ζητά το Επιτελείον… Ο ιταλικός όγκος λοιπόν ευρήκεν απέναντι του δυνάμεις πάρα πολύ ασθενείς, τουλάχιστον δια την κρούσιν των πρώτων ημερών. Ο ρόλος σας είναι σήμερον μεγάλος και επισημότατος.

Μη χάνετε το θάρρος σας, οτιδήποτε και αν γίνη. Διότι άλλως αδύνατον να φανήτε άξιοι του λαού σας και του καθήκοντος σας, το οποίον είναι να συντηρήσητε την ιερή φλόγα του ελληνικού λαού, να βοηθήσητε τον μαχόμενον Στρατόν, να υπάρξητε συνεργάται της Κυβερνήσεως, ότι και αν αισθάνεσθε δι’ αυτήν. Πρέπει να πιστεύσητε σεις δια να μπορέσετε να μεταδώσητε την πίστιν εις το κοινόν σας, μολονότι αυτήν την φοράν έχομεν όλοι μας να πάρωμεν από τον Ελληνικόν λαόν, και από το απερίγραπτον θάρρος του και όχι να του δώσωμεν.

Θέλω ακόμη να σας ειπώ κάτι. Ξέρω με βεβαιότητα ότι από την φοβεράν αυτήν δοκιμασίαν η Ελλάς θα υποφέρη. Ξέρω όμως επίσης με βεβαιότητα ότι τελικώς θα εξέλθη όχι μόνον ένδοξος αλλά και μεγαλύτερη. Θα προσέξατε το τηλεγράφημα του κ. Τσώρτσιλ το οποίον εδημοσιεύθη σήμερον εις τας εφημερίδας, ανακοινωθέν από του Υπουργείου Εξωτερικών . Λοιπόν επειθυμώ να σας τονίσω τούτο: εκείνοι οι οποίοι εις το τηλεγράφημα αυτό δεν βλέπουν γραπτήν την επιβεβαίωσιν αγράφου συμφωνίας δια τα Δωδεκάνησα, δεν ξέρουν να διαβάζουν μέσα από τις γραμμές. Και κάτι άλλο. Τα Δωδεκάνησα προδικάζουν…”

ΑΥΤΟΣ ΗΤΑΝ Ο ΤΕΛΕΥΤΑΙΟΣ ΕΛΛΗΝΑΣ ΗΓΕΤΗΣ ΚΑΙ ΕΤΣΙ ΕΝΕΡΓΟΥΣΕ !!

February 4, 2024
Όταν οι ασκήσεις του ΝΑΤΟ μετατρεπόταν σε ασκήσεις αρχαιοκαπηλίας την δεκαετία του 60
Είναι γνωστό ότι επί αιώνες ο ευρύτερος χώρος της Αμφίπολης ήταν ένα τεράστιο ανασκαφικό πεδίο, όπου ο κάθε είδους περιηγητής που περνούσε από εκεί, φρόντιζε να πάρει κάτι από τις αρχαιότητας μαζί του. Οι Ρωμαίοι ήταν οι πρώτοι διδάξαντες και η «παράδοση» πέρασε σε όσους άλλους ελκύστηκαν από τον πλούτο της περιοχής και την ομορφιά των τεχνουργημάτων που γέννησαν ντόπιοι τεχνίτες ή οι διάσημοι, διαφόρων εποχών, που πέρασαν από την Αμφίπολη και άφησαν το ανεξίτηλο στίγμα τους στην τοπική ιστορία. Από το 1850 και μετά ήταν πάρα πολλά τα περιστατικά διαφυγής σημαντικών αρχαιοτήτων με κορυφαίο γεγονός το 1916 όταν οι Βρετανικές δυνάμεις επιχείρησαν να κλέψουν τον Λέοντα, αλλά σταμάτησαν μετά τον βομβαρδισμό των Βουλγάρων από τα υψώματα του Παγγαίου. Στόχος τους ήταν να μεταφέρουν τον Λέοντα στον Λονδίνο και να τον στήσουν σε κεντρική πλατεία της πρωτεύουσας τους. Οι βουλγάρικες οβίδες βύθισαν τις φορτηγίδες και ο Λέων έμεινε στον βυθό του Στρυμόνα, μέχρι που τα κομμάτια του, βρήκαν την δεκαετία του 1930 με την εργασίες της διευθέτησης της κοίτης του ποταμού.

Στην περιοχή της Αμφίπολης, επίσης κατά τις τελευταίας δεκαετίες αρκετές φορές απασχόλησαν την αρχαιολογική υπηρεσία και την αστυνομία, οι λαθρανασκαφές, ωστόσο αυτό είναι ένα φαινόμενο που δύσκολα θα εκλείψει. Παρ’ όλα αυτά όμως, υπάρχουν και άνθρωποι που νοιάζονται για την διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς και καταλαβαίνουν ότι οι αρχαιότητες είναι πρόσοδοι για τον τόπο και αναπτυξιακός πόρος.

Αποβατική άσκηση και αρχαιοκαπηλία

Να γυρίσουμε όμως λίγες δεκαετίες πίσω, προκειμένου να καταγράψουμε ένα περιστατικό όχι και πολύ γνωστό πέρα από τα όρια της τοπικής κοινότητας, το οποίο έχει αποτυπωθεί στην μνήμη των κατοίκων. Το 1962 όταν στην περιοχή του Στρυμόνα πραγματοποιήθηκε η στρατιωτική άσκηση του ΝΑΤΟ «Φολ Τραπ» που κάλυπτε σχεδόν ολόκληρη την ανατολική Μακεδονία, συνέβη κάτι περίεργο. Στην τελική φάση της άσκηση παραβρέθηκε και ο τότε βασιλιά Παύλος και ο διάδοχος Κωνσταντίνος, ενώ παρόν ήταν και ο διοικητής της Νοτιοανατολικής πτέρυγας του ΝΑΤΟ Αμερικανός ναύαρχος Τζέημς Ράσελ.

Κατά την διάρκεια της άσκησης, μια κάτοικος της Αμφίπολης βρίσκονταν πλησίον της Ακρόπολης της αρχαίας Αμφίπολης και εργάζονταν στο χωράφι της στο οποίο καλλιεργούσε καλαμπόκια. Ξαφνικά η αγρότισσα της Αμφίπολης, ακούει ένα στρατιωτικό ελικόπτερο να πλησιάζει προς την Ακρόπολη, ενώ στο έδαφος βρίσκονται Βρετανοί στρατιώτες και κουβαλάνε μάρμαρα. Έκπληκτη η κάτοικος διαπιστώνει ότι το ελικόπτερο πλησιάζει στο έδαφος και σηκώνει ένα μαρμάρινο κιονόκρανο από το έδαφος και το παίρνει. Ακολούθως κατευθύνεται προς τον Στρυμονικό κόλπο, όπου βρίσκονται τα ΝΑΤΟϊκά πλοία και το ξεφορτώνει σε ένα από αυτά. Στην συνέχεια επιστρέφει και δένει και μια μαρμάρινη κολώνα και αρχίζει να την σηκώνει, όταν φτάνει σε ένα ύψος μερικών μέτρων από το έδαφος, λύνεται η κολώνα και πέφτει και χτυπάει στο πόδι και έναν από τους βρετανούς αξιωματικούς που είναι από κάτω και έχει συμβάλει στην επιλογή των μαρμάρων που θα κλέψουν.

Η αγρότισσα τρέχει στο χωριό και ζητάει βοήθεια, μαζί της επιστρέφουν κάτοικοι και υπάλληλοι της αρχαιολογίας και φτάνουν στο σημείο της «απαγωγής» των γλυπτών την ώρα που το ελικόπτερο είναι έτοιμο να σηκώσει έναν έφιππο άνδρα!!!Το γλυπτό είναι σπασμένο, αυτό που υπάρχει είναι το άλογο και το μισό σώμα του αναβάτη, σύμφωνα με τις περιγραφές που μου μετέφεραν. Μπαίνουν οι κάτοικοι στην μέση και σταματάνε την αρπαγή, ενώ αναγκάζουν τους Βρετανούς να αποχωρήσουν. Στην συνέχεια ενημερώθηκαν οι αρχές, αλλά το θέμα δεν πήρε μεγαλύτερες διαστάσεις.
- Παράλληλα με στρατιωτικά γυμνάσια του ΝΑΤΟ Βρετανοί άρπαξαν αρχαία γλυπτά και σταμάτησαν μόνο μετά την αντίδραση των κατοίκων που τους έπιασαν επ’ αυτοφώρω.
- Επιχείρησαν να κλέψουν γλυπτό έφιππου άνδρα που σήμερα φυλάσσεται στο αρχαιολογικό μουσείο Αμφίπολης
Τι μπορεί να κρύβει το άγαλμα;

Το άγαλμα του έφιππου άνδρα, σώθηκε και μεταφέρθηκε σε ασφαλές μέρος, ενώ σήμερα φυλάσσεται στις αποθήκες του Αρχαιολογικού Μουσείου της Αμφίπολης. Αν και είναι εντυπωσιακό γλυπτό, όπως μου μετέφεραν, όσοι το έχουν δει δεν εκτίθεται στο αρχαιολογικό μουσείο!
Σύμφωνα με ορισμένες πληροφορίες είναι της ελληνορωμαϊκής περιόδου και ήταν στημένο σε κεντρικό σημείο του χώρου της Ακρόπολης. Ωστόσο, στις μέρες μας υπάρχουν νέα δεδομένα όσον αφορά την χρονολόγηση των γλυπτών και ήδη έχει ανοίξει το θέμα της αναθεώρησης, από την ίδια την ανασκαφική ομάδα… όπως συνέβη στην παρουσίαση του μαρμάρινου τμήματος από κορμό άνδρα πολεμιστή, ως τμήμα της ζωφόρου που φέρεται ότι υπήρχε στην βάση του βάθρου του Λέοντα στην κορυφή του Τύμβου Καστά.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που συλλέξαμε, το συγκεκριμένο γλυπτό που ανήκει στην συλλογή του Αρχαιολογικού Μουσείου της Καβάλας, εντοπίστηκε στην Αμφίπολη το 1962, αλλά ακόμη δεν έχει γίνει καμία σχετική δημοσίευση σε συνέδριο ή αρχαιολογικό περιοδικό!!! Είναι επιφανειακό εύρημα και προέρχεται από το νότια πλευρά του ανατολικού νεκροταφείο της Αμφίπολης, δηλαδή βρέθηκε σε αρκετά μεγάλη απόσταση από τον Τύμβο Καστά, καθώς σε ευθεία είναι περίπου 3,5 χλμ.!!!

Από την άλλη ο αρχιτέκτονας της ανασκαφής Μιχάλης Λεφαντζής που έκανε την σχετική έρευνα εντοπισμού του γλυπτού και της ταύτισής του με τον Καστά γνώριζε ότι η επίσημη χρονολόγησή του το κατατάσσει στον 1ο αιώνα π.Χ., οπότε ένα πρώτο συμπέρασμα μπορεί να είναι ότι με τα στοιχεία που έχει στα χέρια του θα υπάρξει αναθεώρηση της χρονολόγησης που έχει ανακοινωθεί.

Μήπως λοιπόν κάτι ανάλογο μπορεί να συμβεί και με άλλα γλυπτά, όπως αυτό του έφιππου ανδρός; Μήπως και αυτό που βρέθηκε στημένο σε κεντρικό σημείο της Ακρόπολης είναι σε δεύτερη χρήση και η αρχική του θέση βρίσκονταν αλλού;

Θεόδωρος Αν. Σπανέλης

xronometro.com

https://amfipolinews.blogspot.com
February 4, 2024